माझ्या ब्लॉगवर मी श्री.शंकर चौरे आपले स्वागत करत आहे,ब्लॉग अपडेट करण्याचे काम चालू आहे..

ब्लॉग भेटी.

Sunday, 1 February 2026

प्राणी / पक्षी महत्त्वपूर्ण माहिती

(१) शहामृग 

शहामृग हा सर्वांत मोठा पक्षी आहे. तो इतर पक्षांप्रमाणे उडू शकत नाही. त्याचे पाय लांब व मजबूत असतात.  तो वेगाने धावतो व धावतांना दिशा बदलविण्यासाठी पंखांचा वापर करतो. 
-----------------------------------------------
(२) सिंह 

सिंह हा जंगलचा राजा म्हणून ओळखला जातो. तो एक मासभक्षक प्राणी आहे. गुजरातमधील गीर हे सिंहासाठी संरक्षित वनक्षेत्र आहे. चितळ, हरिण, काळवीट,  रानडुक्कर इत्यादी प्राणी हे सिंहाचे खाद्य आहे. सिंह दिवसातील २० तास झोपतो. 
----------------------------------------------------
(३) मोर 

मोर हा प्रामुख्याने पानझडी वनात राहणारा पक्षी आहे. मोराच्या मादीला लांडोर असे म्हणतात. मोरांमध्ये नराला पिसारा असतो मादीला नसतो. मोराची पिसे खूप सुंदर असतात. मोरांची गणना ही मोठ्या पक्षांमध्ये होते. निळ्या रंगाचा मोर हा भारताचा राष्ट्रीय पक्षी आहे. आकाशात काळे ढग तयार झाले की मोर आपला पिसारा फुलवून नाचतो.
------------------------------------------------------
(४) कांगारू 

कांगारू हा ऑस्ट्रेलिया या देशात आढळणारा एक शाकाहारी प्राणी आहे. तो नेहमी गवताळ प्रदेशात राहतो. तो खाल्लेले गवत रवंथ करू शकतो. कांगारूचे सर्वांत वेगळे वैशिष्ट्य म्हणजे कांगारू मादीच्या पोटाला एक पिशवी असते ती त्यामध्ये आपल्या बाळाला ठेवते. कांगारू उडी मारण्यासाठी शेपटीचा आधार घेतो. तो मागे उलट्या दिशेने चालू शकत नाही.
-------------------------------------------------------
(५) घोडा 

घोडा हा एक शक्तिशाली, वेगवान व चपळ प्राणी आहे. तो उभ्यानेच झोपतो. अतिप्राचीन काळापासून घोड्याचा वापर वाहन म्हणून केला जातो. घोडा हा जमिनीवर खाली बसत नाही. तो तीन पायावर उभा राहून एका पायाला आराम देतो.
--------------------------------------------------------
(६) गेंडा 

गेंडा हा प्राणी शाकाहारी आहे, त्याचे अन्न गवत आणि झाड आहे. त्याचा आकार अवाढव्य असून तो भयंकर दिसतो. त्याच्या पाठीवरील चामडी जाड असते. गेंड्याच्या नाकावर दिसणारे शिंग हे केसांपासून तयार झालेले असते. तो जंगली प्राणी आहे. त्याला एकटे राहायला आवडते.
--------------------------------------------------------
(७) शेळी 
शेळी ही पाळीव प्राणी आहे. तिचे पोट चार कप्प्यांचे बनलेले असते. तिच्या डोळ्यातील बाहुल्या आयताकृती असतात. शेळी रात्रीच्या वेळी आंधारात सुध्दा चांगले पाहू शकते. शेळीचे दुध पौष्टिक असते. तिच्याकडे जिज्ञासू प्राणी म्हणून पाहिले जाते.
----------------------------------------------------------
(८) अजगर 

अजगर हा सर्वांत मोठा बिनविषारी साप आहे. त्याचे शरीर लांब व बोजड असते. तो भक्ष पकडतांना शरीराची वेटोळे करून भक्षाला गुंडाळून आवळत राहतो. भक्षाला गिळतो व त्याची हाडे पचवितो. एकदा शिकार केल्यावर तो सहा महिने शिकार न करता राहू शकतो.
-----------------------------------------------------------
(९) माकड 

माकड हा पृष्टवंशीय सस्तन प्राणी आहे. तो शेपटी असणारा एक केसाळ प्राणी जो मानवाचा पूर्वज समजला जातो. त्यांना स्वतःची अशी भाषा असते. माकडांमध्ये मानवाप्रमाणे निर्णयक्षमता असते. त्याचबरोबर त्यांच्यामध्ये भावना असतात. 
--------------------------------------------------------
(१०) कावळा 

कावळा हा माणसाच्या वसाहतीजवळ राहणारा पण घरात न येणारा प्राणी आहे. तो चालाख, सावध व चपळ स्वभावाचा पक्षी आहे. कावळा हा मेलेल्या प्राण्याचे मांस खातो. नर व मादी दिसायला सारखेच असतात. कावळा हा संपूर्ण भारतभर आढळणारा पक्षी आहे. त्याचा आवाज कर्णकर्कश असतो. 
================================
संकलक :- शंकर सिताराम चौरे ( प्रा. शिक्षक )
जिल्हा परिषद प्राथमिक शाळा - गरताड गावठाण 
केंद्र - रोहोड, ता. साक्री, जि. धुळे 
9422736775 /  7721941496

Saturday, 31 January 2026

सुमित चौरे (आर्किटेक्ट - नाशिक ) यांच्या वाढदिवसानिमित्त विशेष सामान्यज्ञान २२० प्रश्नावली.

(१) फुलांचा राजा कोणाला म्हणतात ?
उत्तर -- गुलाब 
-------------------------------
(२) इंद्रधनुष्यात किती रंग असतात ?
उत्तर -- सात
-------------------------------
(३) पक्ष्यांचा राजा कोणाला म्हणतात ?
उत्तर -- गरूड
--------------------------------
(४) आकाशाचा रंग कोणता आहे ?
उत्तर -- निळा
--------------------------------
(५) प्राण्यांचा राजा कोणाला म्हणतात ?
उत्तर -- सिंह
--------------------------------
(६) महाराष्ट्रात किती जिल्हे आहेत ?
उत्तर -- ३६
--------------------------------
(७) आपले राष्ट्रगीत कोणते ?
उत्तर -- जनगणमन
--------------------------------
(८) आपला राष्ट्रध्वज कोणता ?
उत्तर -- तिरंगा
--------------------------------
(९) आपले राष्ट्रीय फूल कोणते ?
उत्तर -- कमळ
--------------------------------
(१०) आपले राष्ट्रीय फळ कोणते ?
उत्तर -- आंबा 
--------------------------------
(११) आपला राष्ट्रीय पक्षी कोणता ?
उत्तर -- मोर
--------------------------------
(१२) आपला राष्ट्रीय प्राणी कोणता ?
उत्तर -- वाघ
--------------------------------
(१३) आपला राष्ट्रीय खेळ कोणता ?
उत्तर -- हाॅकी 
--------------------------------
(१४) महाराष्ट्राचा राज्यप्राणी कोणता ?
उत्तर -- शेकरू ( मोठी खार )
--------------------------------
(१५) महाराष्ट्राचा राज्य पक्षी कोणता ?
उत्तर -- हरियाल
--------------------------------
(१६) महाराष्ट्राचा राज्यफूल कोणता ?
उत्तर -- जारूळ 
--------------------------------
(१७) महाराष्ट्राची राजधानी कोणती ?
उत्तर -- मुंबई
--------------------------------
(१८) आंब्याच्या बीला काय म्हणतात ?
उत्तर -- कोय
--------------------------------
(१९) चिंचेच्या बीला काय म्हणतात ?
उत्तर -- चिंचोका
--------------------------------
(२०) चिंचेची चव कशी असते ?
उत्तर -- आंबट
--------------------------------
(२१) कच्च्या कैरीचा रंग कोणता ?
उत्तर -- हिरवा
--------------------------------
(२२) गायीच्या पिल्लाला काय म्हणतात ?
उत्तर -- वासरू 
--------------------------------
(२३) लिंबाची चव कशी असते ?
उत्तर -- आंबट 
--------------------------------
(२४) आपल्या देशाचे नाव काय ?
उत्तर -- भारत
--------------------------------
(२५) मुख्य दिशा किती ?
उत्तर -- चार
--------------------------------
(२६) महाराष्ट्र राज्याची राजभाषा कोणती ?
उत्तर -- मराठी
--------------------------------
(२७) आपण कोणत्या राज्यात राहतो ?
उत्तर -- महाराष्ट्र
--------------------------------
(२८) आपल्या देशाची राजधानी कोणती ?
उत्तर -- दिल्ली
--------------------------------
(२९) पारंब्या कोणत्या झाडाला असतात ?
उत्तर -- वड 
--------------------------------
(३०) जगातील सर्वांत उंच प्राणी कोणता ?
उत्तर -- जिराफ
--------------------------------
(३१) हत्तीच्या नाकाला काय म्हणतात ?
उत्तर -- सोंड
--------------------------------
(३२) रक्ताचे रंग कसे असते ?
उत्तर -- लाल
--------------------------------
(३३) मिठाची चव कशी असते ?
उत्तर -- खारट
--------------------------------
(३४) मानवी रक्ताची चव कशी असते ?
उत्तर -- खारट 
--------------------------------
(३५) आकाराने सर्वात मोठा पक्षी कोणता ?
उत्तर -- शहामृग
--------------------------------
(३६) विमान चालकाला काय म्हणतात ?
उत्तर -- पायलट
--------------------------------
(३७) कारल्याची चव कशी असते ?
उत्तर -- कडू 
--------------------------------
(३८) आवळ्याची चव कशी असते ?
उत्तर -- तुरट
--------------------------------
(३९) समुद्राच्या पाण्याची चव कशी असते ?
उत्तर  -- खारट 
--------------------------------
(४०) एका आठवड्याचे दिवस किती ?
उत्तर -- सात 
--------------------------------
(४१) एका वर्षात किती महिने असतात ?
उत्तर -- बारा
--------------------------------
(४२) वडिलांच्या वडिलांना काय म्हणतात ?
उत्तर -- आजोबा
--------------------------------
(४३) वडिलांच्या आईला काय म्हणतात ?
उत्तर -- आजी 
--------------------------------
(४४) आईच्या वडिलांना काय म्हणतात ?
उत्तर -- आजोबा
--------------------------------
(४५) आईच्या आईला काय म्हणतात ?
उत्तर -- आजी 
--------------------------------
(४६) वनस्पतीचे मुख्य अवयव किती ?
उत्तर -- पाच
--------------------------------
(४७) वनस्पतीची मुळे कोठे असतात ?
उत्तर -- जमिनीत
--------------------------------
(४८) बगळ्याचा रंग कसा असतो ?
उत्तर -- पांढरा 
--------------------------------
(४९) कोळी या किड्याला किती पाय असतात ?
उत्तर -- आठ
--------------------------------
(५०) झुरळाला किती पाय असतात ?
उत्तर -- सहा 
--------------------------------
(५१) सापाला किती पाय असतात ?
उत्तर -- पाय नसतात 
--------------------------------
(५२)  कोंबडीच्या घराला काय म्हणतात ?
उत्तर -- खुराडे 
--------------------------------
(५३) विमाने जेथे थांबतात, त्या जागेला काय म्हणतात ?
उत्तर -- विमानतळ
--------------------------------
(५४) पाणी गोठवून त्यापासून काय बनवतात ?
उत्तर -- बर्फ
--------------------------------
(५५) उपदिशा किती आहेत ?
उत्तर -- चार 
--------------------------------
(५६) सूर्य कोणत्या दिशेला उगवतो ?
उत्तर -- पूर्व 
--------------------------------
(५७) सूर्य कोणत्या दिशेला मावळतो ?
उत्तर -- पश्चिम 
--------------------------------
(५८) पूर्व दिशेच्या समोर कोणती दिशा येते ?
उत्तर -- पश्चिम
--------------------------------
(५९) दक्षिण दिशेच्या समोर कोणती दिशा येते ?
उत्तर -- उत्तर 
--------------------------------
(६०) पृथ्वीचा आकार कसा आहे ?
उत्तर -- गोल 
--------------------------------
(६१) चंद्राच्या प्रकाशाला काय म्हणतात ?
उत्तर -- चांदणे 
--------------------------------
(६२) पूर्व व उत्तर यांमधील दिशा कोणती ?
उत्तर -- ईशान्य
--------------------------------
(६३) पूर्व व दक्षिण यांमधील दिशा कोणती ?
उत्तर -- आग्नेय
--------------------------------
(६४) दक्षिण व पश्चिम यांमधील दिशा कोणती ?
उत्तर -- नैऋत्य
--------------------------------
(६५) पश्चिम व उत्तर यांमधील दिशा कोणती ?
उत्तर -- वायव्य 
--------------------------------
(६६) नदीच्या काठांना काय म्हणतात ?
उत्तर -- तीर / थडी 
--------------------------------
(६७) फणसाच्या बीला काय म्हणतात ?
उत्तर -- आठळी
---------------------------------
(६८) कापसाच्या बीला काय म्हणतात ?
उत्तर -- सरकी 
---------------------------------
(६९) कोणता पक्षी झाडाचे लाकूड कोरून घर बांधतो ?
उत्तर -- सुतारपक्षी
---------------------------------
(७०) कोणत्या प्राण्याला जंगलाचा राजा म्हणतात ?
उत्तर -- सिंह 
---------------------------------
(७१) कोणत्या प्राण्याला वाळवंटातील जहाज म्हणतात ?
उत्तर -- उंट 
---------------------------------
(७२) घरात जळमटे करणारा प्राणी कोणता ?
उत्तर -- कोळी
-------------------------------
(७३) घराची राखण करणारा प्राणी कोणता ?
उत्तर -- कुत्रा
-------------------------------
(७४) पंख असणारा पण पिल्लांना दूध पाजणारा प्राणी कोणता ?
उत्तर -- वटवाघूळ
-------------------------------
(७५) मुख्य ऋतू किती ?
उत्तर -- तीन 
------------------------------
(७६) सरडा या प्राण्याला किती पाय असतात ?
उत्तर -- चार
-------------------------------
(७७) बेडकाला किती पाय असतात ?
उत्तर -- चार
------------------------------
(७८) मुंगी या किटकाला किती पाय असतात ?
उत्तर -- सहा
-------------------------------
(७९) वेगाने धावणारा पक्षी कोणता ?
उत्तर -- शहामृग
---------------------------------
(८०) घरमाशी या किटकाला किती पाय असतात ?
उत्तर -- सहा
-------------------------------
(८१) माशाला किती पाय असतात ?
उत्तर -- पाय नसतात.
--------------------------------
(८२) आंबा या फळात किती बिया असतात ?
उत्तर -- एक बी
--------------------------------
(८३) पेरू या फळात किती बिया असतात ?
उत्तर -- अनेक बिया
--------------------------------
(८४)  जांभूळ या फळात किती बिया असतात ?
उत्तर -- एक बी
-------------------------------
(८५) सिताफळात किती बिया असतात ?
उत्तर -- अनेक बिया
------------------------------
(८६) आवळा या फळात किती बिया असतात ?
उत्तर -- एक बी
---------------------------------
(८७) एका दिवसाचे किती तास असतात ?
उत्तर -- २४ तास
-------------------------------
(८८) पिकलेल्या केळ्यांचा रंग कोणता ?
उत्तर -- पिवळा
--------------------------------
(८९) जेथे मीठ बनवतात त्या जागेस काय म्हणतात ?
उत्तर -- मिठागर 
--------------------------------
(९०) मासळी कशाला म्हणतात ?
उत्तर -- माशांना ( मासा )
--------------------------------
(९१) सजीवांचे दोन गट कोणते ?
उत्तर -- प्राणी व वनस्पती 
--------------------------------
(९२) एका वर्षाचे दिवस किती असतात ?
उत्तर -- ३६५
--------------------------------
(९३) एक दिवस म्हणजे किती तास ?
उत्तर -- २४ तास 
--------------------------------
(९४) कोणत्या रात्री चंद्राचा प्रकाशित भाग अजिबात दिसत नाही ?
उत्तर -- अमावास्या 
--------------------------------
(९५)  समुद्राच्या पाण्यापासून काय तयार करतात ?
उत्तर -- मीठ 
--------------------------------
(९६) पौर्णिमेच्या रात्री आकाशात चंद्र पूर्ण ...... दिसतो.
उत्तर -- वर्तुळाकार 
--------------------------------
(९७) पक्ष्यांच्या घराला काय म्हणतात ?
उत्तर -- घरटे
-----------------------------------
(९८) सिंहाच्या पिल्लास काय म्हणतात ?
उत्तर -- छावा
-----------------------------------
(९९) ' पाडस ' कोणाच्या पिल्लाला म्हणतात ?
उत्तर -- हरण
-----------------------------------
(१००) आंब्याच्या झाडांच्या समूहाला काय म्हणतात ?
उत्तर -- राई
-----------------------------------
(१०१)  मधमाश्यांच्या घराला काय म्हणतात ?
उत्तर -- पोळे
-----------------------------------
(१०२) बकरीच्या पिल्लाला काय म्हणतात ?
उत्तर -- करडू
-----------------------------------
(१०३) घोड्याच्या पिल्लाला काय म्हणतात ?
उत्तर -- शिंगरू 
-----------------------------------
(१०४) वाघाच्या पिल्लाला काय म्हणतात ?
उत्तर -- बच्चा / बछडा
-----------------------------------
(१०५) म्हशीच्या पिल्लाला काय म्हणतात ?
उत्तर -- रेडकू
-----------------------------------
(१०६) पक्ष्यांच्या समूहाला काय म्हणतात ?
उत्तर -- थवा
-----------------------------------
(१०७) बैलांच्या ओरडण्याला काय म्हणतात ?
उत्तर -- हंबरणे
-----------------------------------
(१०८) म्हशीच्या ओरडण्याला काय म्हणतात ?
उत्तर -- रेकणे
-----------------------------------
(१०९) फुलझाडांच्या समूहाला काय म्हणतात ?
उत्तर -- ताटवा
-----------------------------------
(११०) फुलांच्या समूहाला काय म्हणतात ?
उत्तर -- गुच्छ 
-----------------------------------
(१११) बांबूच्या समूहाला काय म्हणतात ?
उत्तर -- बेट
-----------------------------------
(११२) घोड्याच्या घराला काय म्हणतात ?
उत्तर -- तबेला / पागा
-----------------------------------
(११३) कुत्र्याच्या पिल्लाला काय म्हणतात ?
उत्तर -- पिल्लू
-----------------------------------
(११४)  वाघाच्या ओरडण्याला काय म्हणतात ?
उत्तर -- डरकाळी 
----------------------------------
(११५) तीळगुळ कोणत्या सणाला वाटतात ?
उत्तर -- मकरसंक्रांत 
----------------------------
(११६) बैलांची पूजा कोणत्या सणाला करतात ?
उत्तर -- पोळा 
----------------------------
(११७) बहिण आपल्या भावाच्या हातावर राखी कोणत्या सणाला बांधते ?
उत्तर -- रक्षाबंधन 
----------------------------
(११८) नाताळचा सण कोणत्या महिन्यात असतो ?
उत्तर -- डिसेंबर 
----------------------------
(११९) पक्ष्यांना किती पाय असतात ?
उत्तर -- दोन 
----------------------------
(१२०)कोणता पक्षी पिसारा फुलवून नाचतो ?
उत्तर -- मोर 
----------------------------
(१२१) लांब मानेचा प्राणी कोणता ?
उत्तर -- जिराफ 
----------------------------
(१२२) सर्वांत मोठ्या कानांचा प्राणी कोणता ?
उत्तर -- हत्ती 
----------------------------
(१२३) वाळवंटात राहणारा प्राणी कोणता ?
उत्तर -- उंट 
----------------------------
(१२४) झाडावर तुरूतुरू चढणारा प्राणी कोणता ?
उत्तर -- खार 
----------------------------
(१२५) लांब पिसे असलेला प्राणी कोणता ?
उत्तर -- मोर 
----------------------------
(१२६) गूळ कशापासून तयार होते ?
उत्तर -- ऊस 
----------------------------
(१२७) साखर कशापासून तयार होते ?
उत्तर -- ऊस 
----------------------------
(१२८) हरभ-याच्या पिठाला काय म्हणतात ?
उत्तर -- बेसन 
----------------------------
(१२९) पोपटाचा रंग कसा असतो ?
उत्तर -- हिरवा 
--------------------------------
(१३०) मोराच्या मादीला काय म्हणतात ?
उत्तर -- लांडोर 
--------------------------------
(१३१) आकाशात चांदण्या केव्हा दिसतात ?
उत्तर -- रात्री 
--------------------------------
(१३२) चौकोनाला बाजू किती असतात ?
उत्तर -- चार
--------------------------------
(१३३) आयताला बाजू किती असतात ?
उत्तर -- चार
--------------------------------
(१३४) चौरसाला बाजू किती असतात ?
उत्तर -- चार
--------------------------------
(१३५) त्रिकोणाला बाजू किती असतात ?
उत्तर -- तीन
--------------------------------
(१३६) वर्तूळाचा आकार कसा असतो ?
उत्तर -- गोल
--------------------------------
(१३७) १ मीटर म्हणजे किती सेंटिमीटर ?
उत्तर -- १०० सेंटिमीटर
--------------------------------
(१३८)  १ किलोमीटर म्हणजे किती मीटर ?
उत्तर -- १००० मीटर
--------------------------------
(१३९) १ किलोग्रॅम म्हणजे किती ग्रॅम ?
उत्तर -- १००० ग्रॅम
--------------------------------
(१४०) १ लीटर म्हणजे किती मिलिलीटर ?
उत्तर -- १००० मिली
--------------------------------
(१४१) एक महिना म्हणजे किती दिवस ?
उत्तर -- ३० / ३१ दिवस 
--------------------------------
(१४२) २८ किंवा २९ दिवसांचा इंग्रजी महिना कोणता ?
उत्तर -- फेब्रुवारी 
--------------------------------
(१४३) एक मिनिट म्हणजे किती सेकंद ?
उत्तर -- ६० सेकंद
--------------------------------
(१४४) एक तास म्हणजे किती मिनिटे ?
उत्तर -- ६० मिनिटे
---------------------------------
(१४५) एक डझन म्हणजे किती वस्तू  ?
उत्तर -- १२ वस्तू
-----------------------------------
(१४६) १ फूट म्हणजे किती इंच ?
उत्तर -- १२ इंच
-------------------------------------
(१४७) १ क्विंटल म्हणजे किती किलोग्रॅम  ?
उत्तर -- १०० किलोग्रॅम 
-------------------------------------
(१४८) १ टन म्हणजे किती किलोग्रॅम  ?
उत्तर -- १००० किलोग्रॅम 
--------------------------------
(१४९) १ तोळा म्हणजे किती ग्रॅम ?
उत्तर -- १० ग्रॅम 
--------------------------------
(१५०) मोठ्यात मोठी नैसर्गिक संख्या कोणती ?
उत्तर --  सांगता येत नाही.
--------------------------------
(१५१) लहानात लहान एक अंकी संख्या कोणती ?
उत्तर -- १
--------------------------------
(१५२) मोठ्यात मोठी एक अंकी संख्या कोणती ?
उत्तर -- ९
--------------------------------
(१५३) लहानात लहान दोन अंकी संख्या कोणती ?
उत्तर -- १०
--------------------------------
(१५४)  मोठ्यात मोठी दोन अंकी संख्या कोणती ?
उत्तर -- ९९
--------------------------------
(१५५) लहानात लहान तीन अंकी संख्या कोणती ?
उत्तर -- १००
--------------------------------
(१५६) मोठ्यात मोठी तीन अंकी संख्या कोणती ?
उत्तर --  ९९९
---------------------------------
(१५७) लहानात लहान चार अंकी संख्या कोणती ?
उत्तर -- १०००
--------------------------------
(१५८) मोठ्यात मोठी चार अंकी संख्या कोणती ?
उत्तर -- ९९९९
----------------------------------
(१५९) १ ते १०० पर्यंत ० (शून्य ) हा अंक किती वेळा येतो ?
उत्तर -- ११ वेळा 
----------------------------------
(१६०) १ ते १०० पर्यंत १ हा अंक किती वेळा येतो ?
उत्तर -- २१ वेळा

(१६१) सव्वा दोन वाजले म्हणजे किती वाजून किती मिनिटे ?
उत्तर -- २ वाजून १५ मिनिटे 
-----------------------------------
(१६२) कापडाचा भाव ...... वरून ठरवितात.
उत्तर -- मीटर
--------------------------------
(१६३)  १ ते १० पर्यंतच्या एकूण संख्यांची बेरीज किती ?
उत्तर -- ५५
--------------------------------
(१६४)  फुलांचा वास आपल्याला कशामुळे कळतो ?
उत्तर -- नाकामुळे 
--------------------------------
(१६५) पदार्थांची चव आपल्याला कशामुळे कळते ?
उत्तर -- जिभेमुळे 
--------------------------------
(१६६) वस्तूंचा रंग आपल्याला कशामुळे कळतो ?
उत्तर -- डोळ्यांमुळे 
--------------------------------
(१६७) कोणत्या फळाची बी फळाच्या बाहेर असते ?
उत्तर -- काजू 
--------------------------------
(१६८) सूर्यापासून आपणांस कोणत्या दोन गोष्टी मिळतात ?
उत्तर -- प्रकाश व उष्णता 
--------------------------------
(१६९) चवीचे प्रकार किती ?
उत्तर -- चार 
--------------------------------
(१७०) सर्वांत उंच वाढणारे गवत कोणते ?
उत्तर -- बांबू 
--------------------------------
(१७१) सर्वात मोठा प्राणी कोणता ?
उत्तर -- निळा देवमासा 
--------------------------------
(१७२) सूर्य केव्हा उगवतो ?
उत्तर -- सकाळी 
--------------------------------
(१७३) सूर्य मावळण्याची वेळ कोणती ?
उत्तर -- संध्याकाळी 
--------------------------------
(१७४) फुग्यात काय भरलेले असते ?
उत्तर -- हवा 
--------------------------------
(१७५) कावळा कोणत्या रंगाचा असतो ?
उत्तर -- काळा 
--------------------------------
(१७६) गूळाची चव कशी असते ?
उत्तर -- गोड 
--------------------------------
(१७७) माणसाच्या एकूण आयुष्यामध्ये एकूण किती दात येतात ?
उत्तर -- ५२
-------------------------------
(१७८) पक्ष्यांना हवेत उडण्यासाठी कोणत्या अवयवांचा उपयोग होतो ?
उत्तर -- पंखांचा
-------------------------------
(१७९) मासे पाण्यात पोहण्यासाठी कोणत्या अवयवाचा उपयोग करतात ?
उत्तर -- परांचा 
-------------------------------
(१८०) घरटी न बांधणा-या पक्ष्याचे नाव सांगा.
उत्तर -- कोंबडी 
-------------------------------
(१८१) चिमण्या काय खातात ?
उत्तर -- किडे  / धान्य 
-------------------------------
(१८२) घरात जळमटे करणारा प्राणी कोणता ?
उत्तर -- कोळी 
-------------------------------
(१८३) सोंड असलेला प्राणी कोणता ?
उत्तर -- हत्ती 
-------------------------------
(१८४) शेतीच्या कामात मदत करणारा प्राणी कोणता ?
उत्तर -- बैल 
-------------------------------
(१८५) पाय नसणारा प्राणी कोणता ?
उत्तर -- साप / गांडूळ 
-------------------------------
(१८६) उंच भरारी घेणारा प्राणी कोणता ?
उत्तर -- गरूड / घार / ससाणा 
-------------------------------
(१८७) माशांचा संचार कुठे असतो ?
उत्तर -- पाण्यात
-------------------------------
(१८८) आपल्याला दूध कोणत्या प्राण्यांपासून मिळते ?
उत्तर -- गाय / म्हैस 
--------------------------------
(१८९) दर मिनिटाला मानवी हृदय किती वेळा धडधडते ?
उत्तर -- ७२ वेळा
--------------------------------
(१९०) मानवी शरीरातील सर्वात लहान हाड कोणते ?
उत्तर -- कानाचे हाड
--------------------------------
(१९१) मानवाच्या शरीरातील सर्वात मोठे हाड कोणते ?
उत्तर --  मांडीचे हाड ( फिमर )
--------------------------------
(१९२) मानवाच्या छातीच्या पिंजऱ्यात किती हाडे असतात ?
उत्तर -- २४
--------------------------------
(१९३) मानवी जिभेचा कोणता रंग त्याच्या उत्तम आरोग्याचे लक्षण दर्शवतो ?
उत्तर -- गुलाबी
--------------------------------
(१९४) मानवाला एकूण किती दूध दात येतात ?
उत्तर --  २०
--------------------------------
(१९५) जन्मानंतर किती महिन्यांनी बाळाला दात येतात ?
उत्तर -- सहा
--------------------------------
(१९६) फांदी नसलेली वनस्पती कोणती ?
उत्तर -- नारळ 
--------------------------------
(१९७) अन्न तोंडात घालण्यासाठी हत्ती .... वापर करतो.
उत्तर -- सोंडेचा 
--------------------------------
(१९८) जिभेला हाड असते का ?
उत्तर -- जिभेला हाड नसते.
--------------------------------
(१९९) महाराष्ट्रातील सर्वांत उंच शिखर कोणते?
उत्तर -- कळसूबाई 
--------------------------------
(२००) भारताचे राष्ट्रीय चलन कोणते ?
उत्तर -- रूपया 
--------------------------------
(२०१) ग्रामपंचायतीच्या प्रमुखास काय म्हणतात ?
उत्तर -- सरपंच 
--------------------------------
(२०२) दोन नद्या एकत्र मिळतात त्या ठिकाणाला काय म्हणतात ?
उत्तर -- संगम 
--------------------------------
(२०३) हलणा-या हवेला काय म्हणतात ?
उत्तर -- वारा 
---------------------------------
(२०४) भारताचे राष्ट्रगीत गायनासाठी किती वेळ लागतो ?
उत्तर -- ५२ सेकंद
---------------------------------
(२०५) भारत देशाचे राष्ट्रीय गीत कोणते ?
उत्तर -- वंदे मातरम्
---------------------------------
(२०६) भारत देशाचे राष्ट्रगीत कोणी लिहिले आहे ?
उत्तर -- रविंद्रनाथ टागोर
---------------------------------
(२०७) भारत देशाचा स्वातंत्र्यदिन कोणता आहे ?
उत्तर -- १५ ऑगस्ट
---------------------------------
(२०८) भारत देशाचा प्रजासत्ताक दिन कोणता आहे ?
उत्तर -- २६ जानेवारी
---------------------------------
(२०९) महाराष्ट्रातील सर्वांत लांब नदी कोणती ?
उत्तर -- गोदावरी 
--------------------------------
(२१०) जानेवारी  महिन्याचे दिवस सांगा.
उत्तर -- ३१ दिवस 
--------------------------------
(२११) वरून काटेरी व आत रसाळ, गोड गरे असलेले फळ कोणते ?
उत्तर -- फणस
--------------------------------
(२१२) जळगाव जिल्हा कोणत्या फळासाठी प्रसिद्ध आहे ?
उत्तर -- केळी
--------------------------------
(२१३) नागपूर जिल्हा कोणत्या फळासाठी प्रसिद्ध आहे ?
उत्तर -- संत्री
-----------------------------------
(२१४) महाराष्ट्राच्या पश्चिम दिशेला कोणता सागर आहे ?
उत्तर -- अरबी समुद्र 
-----------------------------------
(२१५)  नाशिक जिल्हा कोणत्या फळासाठी प्रसिद्ध आहे ?
उत्तर -- द्राक्षे
-----------------------------------
(२१६) महाराष्ट्रात नोटा कोठे छापल्या जातात ?
उत्तर -- नाशिक
-----------------------------------
(२१७) महाराष्ट्राचे पहिले मुख्यमंत्री कोण होते ?
उत्तर -- यशवंतराव चव्हाण 
--------------------------------
(२१८) भारतातील पहिली महिला राष्ट्रपती कोण ?
उत्तर -- प्रतिभाताई पाटील 
--------------------------------
(२१९) ' जागतिक आदिवासी दिन ' म्हणून कोणता दिवस साजरा होतो ?
उत्तर --- ९ ऑगस्ट 
--------------------------------
(२२०) भारताचे पहिले पंतप्रधान कोण होते ?
उत्तर -- पंडित जवाहरलाल नेहरू
============================
लेखन :- शंकर सिताराम चौरे ( प्रा. शिक्षक )
जिल्हा परिषद प्राथमिक शाळा - गरताड गावठाण 
केंद्र - रोहोड, ता. साक्री, जि. धुळे
९४२२७३६७७५ / ७७२१९४१४९६

Friday, 30 January 2026

सामान्यज्ञान प्रश्नावली ( भूगोल )

(1) भारतातील सर्वात पूर्वेकडील राज्य कोणते ?
उत्तर -- अरूणाचल प्रदेश 
----------------------------------------
(2) जगातील सर्वात लांब नदी कोणती ?
उत्तर -- नाईल ( 6,650 कि. मी. )
----------------------------------------
(3) चंद्र अगोदरच्या दिवसापेक्षा किती मिनिटे उशिरा उगवतो ?
उत्तर -- 50 मिनिटे 
----------------------------------------
(4) सर्वात मोठा दिवस कोणता ?
उत्तर -- 21 जून 
----------------------------------------
(5) पृथ्वीला सूर्याभोवती प्रदक्षिणा पूर्ण करण्यास किती वेळ लागतो ?
उत्तर -- 365 दिवस 
----------------------------------------
(6) जगातील सर्वात लहान देश कोणता ?
उत्तर -- व्हॅटिकन सिटी 
----------------------------------------
(7) सर्वात जास्त लोकसंख्या असलेला देश कोणता ?
उत्तर -- भारत 
----------------------------------------
(8) जगातील सर्वात मोठे वाळवंट कोणते ?
उत्तर -- सहारा ( आफ्रिका खंड )
----------------------------------------
(9) जगातील सर्वात मोठा ( क्षेत्रफळाने ) देश कोणता ?
उत्तर -- रशिया 
----------------------------------------
(10) जगाची विभागणी एकूण किती खंडामध्ये झाली आहे ?
उत्तर -- 7 ( सात )
----------------------------------------
(11) जगातील सर्वात मोठ्या नदीचे नाव काय ?
उत्तर -- अॅमेझाॅन 
----------------------------------------
(12) कोणत्या देशाला भारताची सर्वात जास्त सीमा आहे ?
उत्तर -- बांग्लादेश 
----------------------------------------
(13) भारताची भू सीमा किती देशांना भिडते ?
उत्तर -- सात 
----------------------------------------
(14) भारताची पूर्व - पश्चिम लांबी किती आहे ?
उत्तर -- 2933  किलोमीटर 
----------------------------------------
(15) भारताची दक्षिण - उत्तर लांबी किती आहे ?
उत्तर -- 3214 किलोमीटर 
----------------------------------------
(16) भारताला सुमारे किती किलोमीटर लांबीची समुद्र किनारपट्टी लाभली आहे ?
उत्तर -- 7517  कि. मी.
----------------------------------------
(17) भारतातील कोणत्या राज्यास सर्वाधिक लांबीचा समुद्रकिनारा लाभला आहे ?
उत्तर -- गुजरात ( 1600 कि. मी. )
----------------------------------------
(18) समुद्रसपाटीपासून माउंट एव्हरेस्ट या पर्वत शिखराची उंची किती आहे ?
उत्तर -- 8848 मीटर 
----------------------------------------
(19) भारतातील सर्वात लांब नदी कोणती ?
उत्तर -- गंगा ( 2525 कि. मी. )
----------------------------------------
(20) नर्मदा नदीचा उगम कोठे आहे ?
उत्तर -- अमरकंटक ( मध्यप्रदेश )
----------------------------------------
(21) क्षेत्रफळाच्या दृष्टीने भारतातील सर्वात लहान राज्य कोणते ?
उत्तर -- गोवा 
----------------------------------------
(22) ताजमहाल कोणत्या राज्यात आहे ?
उत्तर -- उत्तर प्रदेश 
----------------------------------------
(23) क्षेत्रफळाच्या दृष्टीने भारतातील सर्वात मोठे राज्य कोणते ?
उत्तर --- राजस्थान
===========================
संकलक :- 
शंकर सिताराम चौरे ( प्रा. शिक्षक )
जिल्हा परिषद प्राथमिक शाळा - गरताड गावठाण 
केंद्र - रोहोड,  ता. साक्री, जि. धुळे 
9422736775  /  7721941496

Sunday, 18 January 2026

महाराष्ट्र सामान्यज्ञान ( शंकर चौरे सर )

(१) आपण कोणत्या राज्यात राहतो ?
उत्तर -- महाराष्ट्र
------------------------------
(२) महाराष्ट्र राज्याची निर्मिती केव्हा झाली  ?
उत्तर -- १ मे १९६०
--------------------------------
(३) महाराष्ट्र राज्याची राजधानी कोणती आहे  ?
उत्तर --  मुंबई
--------------------------------
(४) महाराष्ट्र राज्याची उपराजधानी कोणती  ?
उत्तर --  नागपूर
--------------------------------
(५) महाराष्ट्र राज्याच्या पश्चिमेला कोणता समुद्र आहे  ?
उत्तर --- अरबी समुद्र 
----------------------------------
(६) महाराष्ट्रात एकूण किती जिल्हे आहेत  ?
उत्तर ---  ३६
-----------------------------------
(७) क्षेत्रफळाच्या दृष्टीने महाराष्ट्रातील सर्वात मोठा जिल्हा कोणता  ?
उत्तर ---  अहिल्यानगर 
-----------------------------------
(८) महाराष्ट्रातील सर्वांत उंच शिखर कोणते  ?
उत्तर ---  कळसूबाई
----------------------------------
(९) महाराष्ट्रातील सर्वांत लांब नदी कोणती  ?
उत्तर --- गोदावरी
------------------------------------
(१०) कळसूबाई शिखराची उंची किती आहे ?
उत्तर ---- १६४६  मीटर
-----------------------------------
(११) गोदावरी नदीचा उगम कोठे झाला आहे  ?
उत्तर ---- त्र्यंबकेश्वर (नाशिक)
-----------------------------------
(१२) कोकणातील नद्या कोणत्या समुद्रास मिळतात  ?
उत्तर ---- अरबी 
-------------------------------
(१३) कृष्णा नदीचा उगम कोठे झाला आहे  ?
उत्तर ---  महाबळेश्वर ( सातारा )
----------------------------------
(१४) महाराष्ट्राचा राज्यवृक्ष कोणता आहे  ?
उत्तर --- आंबा 
----------------------------------
(१५) महाराष्ट्राचा राज्यपक्षी कोणता आहे  ?
उत्तर--- हरियाल
----------------------------------
(१६) महाराष्ट्राचा राज्यप्राणी कोणता आहे  ?
उत्तर---  शेकरू  
------------------------------
(१७) महाराष्ट्र दिन कोणत्या दिवशी साजरा करतो ? 
उत्तर --- १ मे 
----------------------------------
(१८) क्षेत्रफळाच्या दृष्टीने महाराष्ट्रातील सर्वात लहान जिल्हा कोणता ? 
उत्तर --- मुंबई शहर
----------------------------------
(१९) महाराष्ट्राची राज्यभाषा कोणती ? 
उत्तर --- मराठी
----------------------------------
(२०) महाराष्ट्राचे पहिले मुख्यमंत्री कोण ? 
उत्तर--- यशवंतराव चव्हाण
---------------------------------
(२१) महाराष्ट्र राज्याचा राज्यफूल कोणता ? 
उत्तर--- ताम्हन / मोठा बोंडारा
---------------------------------
(२२) महाराष्ट्रातील पहिले मातीचे धरण कोणते ? 
उत्तर--- गंगापूर (नाशिक)
-------------------------------
(२३) महाराष्ट्रातील पहिली स्त्री शिक्षिका कोण ? 
उत्तर--- सावित्रीबाई फुले
------------------------------------
(२४) महाराष्ट्राच्या समुद्र किना-याची लांबी किती कि. मी. आहे ?
उत्तर --- ७२० कि. मी.
---------------------------------
(२५) महाराष्ट्रातील कोणत्या जिल्ह्याला सर्वाधिक समुद्रकिनारा लाभलेला आहे ?
उत्तर -- रत्नागिरी 
---------------------------------
(२६) छत्रपती शिवाजी महाराजांची समाधी कोणत्या किल्ल्यावर आहे ?
उत्तर -- रायगड 
---------------------------------
(२७) अर्नाळा सागरी किल्ला कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
उत्तर -- पालघर 
---------------------------------
(२८) महाराष्ट्रातील कोणता जिल्हा संत्री फळासाठी प्रसिद्ध आहे ?
उत्तर -- नागपूर 
---------------------------------
(२९) अजिंठा, वेरूळ या लेण्या कोणत्या जिल्ह्यात आहेत ?
उत्तर -- छत्रपती संभाजीनगर 
---------------------------------
(३०) रायगड जिल्ह्यांचे पूर्वीचे नाव काय होते ?
उत्तर -- कुलाबा 
---------------------------------
(३१) सावंतवाडी हे ठिकाण कशासाठी प्रसिद्ध आहे ?
उत्तर -- लाकडी खेळणी.
---------------------------------
(३२) जळगाव जिल्हा कशासाठी प्रसिद्ध आहे ?
उत्तर -- केळी
---------------------------------
(३३) तोरणमाळ हे थंड हवेचे ठिकाण कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
उत्तर -- नंदुरबार 
---------------------------------
(३४) नाशिक जिल्हा कोणत्या फळासाठी प्रसिद्ध आहे ?
उत्तर -- द्राक्षे
---------------------------------
(३५) आंबोली हे पर्यटनस्थळ कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
उत्तर -- सिंधुदुर्ग
---------------------------------
(३६) तोरणमाळ येथील तलावाचे नाव काय ?
उत्तर -- यशवंत तलाव 
---------------------------------
(३७) नर्मदा व तापी नदीच्या दरम्यान कोणते पर्वत आहे ?
उत्तर -- सातपुडा 
---------------------------------
(३८) प्रतापगड किल्ला कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
उत्तर -- सातारा
---------------------------------
(३९) मूरूड - जंजिरा किल्ला कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
उत्तर -- रायगड
---------------------------------
(४०) शिर्डी हे जगप्रसिद्ध ठिकाण कोणत्या तालुक्यात आहे ?
उत्तर -- राहाता 
---------------------------------
(४१) महाराष्ट्रात दुसऱ्या क्रमांकाचे उंच शिखर कोणते ?
उत्तर -- साल्हेर
---------------------------------
(४२) भामरागड टेकड्या कोणत्या जिल्ह्यात आहेत ?
उत्तर -- गडचिरोली 
---------------------------------
(४३) जायकवाडी जलविद्युत प्रकल्प कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
उत्तर -- छत्रपती संभाजीनगर 
---------------------------------
(४४) कोणत्या किल्ल्यावर मेंढातोफ व दुर्गातोफ आहे ?
उत्तर -- दौलताबाद
---------------------------------
(४५) महाराष्ट्रात चलनी नोटा छापण्याचा कारखाना कोठे आहे ?
उत्तर -- नाशिक 
---------------------------------
(४६) धुळे शहर कोणत्या नदीकाठी वसले आहे ?
उत्तर -- पांझरा 
---------------------------------
(४७) रंकाळा तलाव कोणत्या शहरात आहे ?
उत्तर -- कोल्हापूर 
---------------------------------
(४८) नाथसागर हे धरण कोणत्या नदीवर आहे ?
उत्तर -- गोदावरी
---------------------------------
(४९) महाराष्ट्रातील कुस्तीगीरांचा जिल्हा कोणता ?
उत्तर -- कोल्हापूर 
---------------------------------
(५०) ' गेट वे ऑफ इंडिया '  (भारताचे प्रवेशद्वार ) ही वास्तू कोठे आहे ?
उत्तर -- मुंबई 
---------------------------------
(५१) छत्रपती शिवाजी वस्तुसंग्रहालय कोठे आहे ?
उत्तर -- मुंबई
---------------------------------
(५२) ' चिखलदरा ' हे थंड हवेचे ठिकाण कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
उत्तर -- अमरावती 
--------------------------------
(५३) महाराष्ट्रातील सर्वाधिक लांबीची नदी कोणती ?
उत्तर -- गोदावरी 
---------------------------------
(५४) पंढरपूर हे शहर कोणत्या नदी काठावर वसले आहे ?
उत्तर -- चंद्रभागा ( भीमा)
-------------------------------
(५५) साल्हेर व मुल्हेर हे किल्ले कोणत्या जिल्ह्यात आहेत ?
उत्तर -- नाशिक 
-------------------------------
(५६) महाराष्ट्रातील पहिली महानगरपालिका कोणती ?
उत्तर -- मुंबई 
----------------------------------
(५७) छत्रपती शिवरायांचा जन्म कोणत्या किल्ल्यावर झाला ?
उत्तर -- शिवनेरी
---------------------------------
(५८) महाराष्ट्रातील सर्वात लांब धरण कोणते ?
उत्तर -- जायकवाडी
---------------------------------
(५९) नाशिक जिल्ह्यातील सर्वात उंच शिखर कोणते ?
उत्तर -- साल्हेर
-----------------------------------
(६०) रायगड किल्ला कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
उत्तर -- रायगड
-------------------------------
(६१) महाराष्ट्रात कोणत्या ठिकाणी आंतरराष्ट्रीय विमानतळ आहे ?
उत्तर -- मुंबई 
-----------------------------
(६२)  नाशिक शहर कोणत्या नदीकाठी वसलेले आहे ?
उत्तर -- गोदावरी 
---------------------------------
(६३) लोणावळा, खंडाळा ही थंड हवामानाची ठिकाणे कोणत्या जिल्ह्यात आहेत ?
उत्तर -- पुणे 
---------------------------------
(६४) ' महाबळेश्वर ' हे थंड हवेचे ठिकाण कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
उत्तर -- सातारा
---------------------------------
(६५) ' माथेरान ' हे थंड हवेचे ठिकाण कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
उत्तर -- रायगड
---------------------------------
(६६)  ' हळद ' उत्पादनात अग्रेसर जिल्हा कोणता ?
उत्तर -- सांगली
---------------------------------
(६७) काजू उत्पादनात अग्रेसर असलेला जिल्हा कोणता ?
उत्तर -- सिंधुदुर्ग
---------------------------------
(६८) म्हैसमाळ हे थंड हवेचे ठिकाण कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
उत्तर -- छत्रपती संभाजीनगर 
---------------------------------
(६९) तुळजाभवानी मातेचे मंदिर कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
उत्तर -- उस्मानाबाद
---------------------------------
(७०) ' भंडारदरा ' हे थंड हवेचे ठिकाण कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
उत्तर -- अहिल्यानगर
---------------------------------
(७१) मेळघाट अभयारण्य कोणत्या प्राण्यासाठी प्रसिद्ध आहे ?
उत्तर -- वाघ
---------------------------
(७२) सप्तश्रृंगी गड कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
उत्तर -- नाशिक
---------------------------
(७३) नाशिक जिल्ह्यात विमान तयार करण्याचा कारखाना कोठे आहे ?
उत्तर -- ओझर
---------------------------
(७४) एलिफंटा लेणी कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
उत्तर -- रायगड
-----------------------------------
(७५) अलिबाग समुद्र किनारा कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
उत्तर -- रायगड
----------------------------------
(७६)'अजिंक्यतारा ' किल्ला कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
उत्तर -- सातारा
----------‐-----‐---------------
(७७) 'तोरणा ' किल्ला कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
उत्तर -- पुणे
----------‐-----‐--------------
(७८)' देवगड ' किल्ला कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
उत्तर -- सिंधुदुर्ग
----------‐-------------------
(७९)'प्रतापगड ' किल्ला कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
उत्तर -- सातारा
----------‐-----‐------------
(८०) 'कंधार ' किल्ला कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
उत्तर -- नांदेड
----------‐-----‐-----------
(८१) 'करमाळा ' किल्ला कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
उत्तर -- सोलापूर
----------‐-----‐----------
(८२) 'नळदुर्ग ' किल्ला कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
उत्तर -- उस्मानाबाद
----------‐-----------------
(८३) 'वसई ' किल्ला कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
उत्तर -- पालघर
----------‐-----‐-----------
(८४) 'सज्जनगड ' किल्ला कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
उत्तर -- सातारा
----------‐-----‐-----------
(८५) 'विशाळगड ' किल्ला कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
उत्तर -- कोल्हापूर
----------‐-----‐-----------
(८६)' थाळनेर ' किल्ला कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
उत्तर -- धुळे
----------‐-----‐--------------
(८७) ' सिंहगड ' (कोंढाणा) किल्ला कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
उत्तर -- पुणे
 ===================
संकलक :- शंकर सिताराम चौरे ( प्रा. शिक्षक)
जिल्हा परिषद प्राथमिक शाळा - गरताड गावठाण 
केंद्र - रोहोड, ता. साक्री, जि. धुळे
9422736775  / 7721941496

Friday, 16 January 2026

भाषिक कोडे ( ओळखा पाहू मी कोण ? )

(१) डोक्यावर तुरा छान 
    राष्ट्रीय पक्षांचा मला मान !
   ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर -- मोर 
-------------------------------------
(२) मी उमलते दलदल चिखलात,
      राष्ट्रीय फुलाचा मिळे मान भारतात.
      ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर --  कमळ 
---------------------------------------
(३) उंचच उंच माझी मान,
 झाडाच्या शेंड्यांची मी पाने खातो छान !
     ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर -- जिराफ 
-------------------------------------
(४) बत्तीस जणांना ठेवते गुपचूप ,
     स्वतः बोलते खूपच खूप !
     ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर -- जीभ 
-------------------------------------
(५) सर्वात मोठे माझे पान,
     पंगतीमध्ये मजला मान !
     ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर -- केळीचे पान 
------------------------------------
(६) चिव चिव करिते गुजगोष्टी ,
      खट्याळ आहे ही मोठी  !
     ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर --  चिमणी 
---------------------------------------
(७) म्हणतात मला फळांचा राजा,
      खाल्ल्यावर वाटते मज्जाच मजा !
      ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर -- आंबा 
--------------------------------------
(८) वाघाची ही मावशी ,
      चोरून पिते दूध कशी  !
      ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर -- मांजर 
-------------------------------------
(९) चाक फिरवतो गरागरा ,
     मडकी करतो भराभरा  !
    ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर --  कुंभार 
------------------------------------
(१०)  पत्ता शोधतो, पत्र वाटतो,
         सकाळ असो की संध्याकाळ .
         ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर -- पोस्टमन 
-------------------------------------
(११) लाकूड कापतो, लाकूड तासतो
        औत,  गाडी करून देतो
        ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर -- सुतार
----------------------------------
(१२) एका पासूनी बारा इतकी असते याची धाव
       भिंतीवरती, हाती शोभे आठवते का नाव?
       ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर -- घड्याळ
----------------------------------
(१३) सोने घेतो, चांदी घेतो,
       दागदागिने करून देतो
      ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर -- सोनार
------------------------------------
(१४) म्हणतात मला फळांचा राजा
       खाल्ल्यावर वाटते मज्जाच मजा
        ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर -- आंबा
-------------------------------------
(१५) सुपासारखे माझे कान
        शेपूट आहे फार लहान
       ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर -- हत्ती
-------------------------------------
(१६) इटुकलं पिटुकलं दाराला लटकलं
    चावी शिरता पोटात, पटकन उघडलं
        ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर -- कुलूप
--------------------------------------
(१७) मी आहे जंगलाचा राजा,
       चाल तर ऐटबाज,
       आयाळ माझी शान, 
        चटकन तू जाण !
      ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर --  सिंह 
------------------------------------------
(१८) दरवर्षी बदलतो पाने, 
        पारंब्यांवर मुले खेळती, 
         पक्षांना देतो आधार, 
        धरतो तुम्हावर छाया.
       ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर -- वडाचे झाड 
------------------------------------------
(१९) शेताची, घराची करतो राखण, 
        प्रामाणिक म्हणून माझी शान, 
        वास, आवाजावरून ओळखतो,
        मिश्राहार घेतो
        ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर -- कुत्रा 
------------------------------------------
(२०) नाही दिसत डोळ्यांना, 
         नाही लागत हाताला !
         आहे आजूबाजूला सर्वत्र, 
         ओळखा पाहू मला.

उत्तर -- हवा 
------------------------------------------
(२१) नाहीत पाय, नाहीत हात,
        तरी पळतो वेगाने 
        पाहून मजला भितात लोक, 
       ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर -- साप 
~~~~~~~~~~~~~~~~~~
(२२) जमिनीवर असतो, 
         पाण्यातही राहतो,
        डराव डराव ओरडतो, 
        ओळखा पाहू मी कोण ? 

उत्तर : बेडूक.
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
(२३) रंग माझा काळा
        गोड माझा गळा
       कुहूकुहू गाणे माझे 
       ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर -- कोकिळ
~~~~~~~~~~~~~~
(२४) सुपासारखे माझे कान, 
      शेपूट आहे फार लहान
     पाने, ऊस माझे जेवण, 
     ओळखा पाहू मी कोण ? 

उत्तर : हत्ती.
~~~~~~~~~~~~~~
(२५) उंचाडी मान, फत्ताडे पाय
        वाकडी पाठ, डुगडुग जाय 
       तुडवीत जातो वाळवंट
       ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर : उंट.
~~~~~~~~~~~~~~~
(२६) हिरवे हिरवे अंग माझे
        लाल लाल चोच माझी
        विठू विठू बोल माझे 
       ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर -- पोपट
~~~~~~~~~~~~~~~
(२७) मला म्हणतात मनीमाऊ 
         शरीर माझे मऊ मऊ
         मी करते म्यँव म्यँव 
         ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर --  मांजर
~~~~~~~~~~~~~~~
(२८) कात नाही, चुना नाही,
        तोंड कसे रंगले ? 
        पाऊस नाही, पाणी नाही,
        रान कसे हिरवे?
       ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर : पोपट.
~~~~~~~~~~~~~~~
(२९) लांब चोच, लांब मान.
       पांढरा रंग , लावतो ध्यान
      ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर : बगळा.
~~~~~~~~~~~~~~~
(३०) समुद्रकिनारी राहतो,
उंच उंच वाढतो,
शुभकार्यात माझ्या फळाला
फारच मान मिळतो.
मी कोण ?

उत्तर -- नारळाचे झाड
~~~~~~~~~~~~~~~
(३१)झाडावर राहतो,
वसंतात गातो,
काळा जरी मी
आनंद पसरवतो.
मी कोण ?

उत्तर -- कोकीळ
~~~~~~~~~~~~~~~~
(३२) डोंगरावरून येते,
सदैव धावते,
शेते आणि माणसांना
उपयोगी पडते.
मी कोण ?

उत्तर -- नदी
~~~~~~~~~~~~~~~~~~
(३३)माझ्या पानांचे तोरण करतात,
फुलांना 'मोहोर' म्हणतात,
सुमधुर फळांची सर्वच
वाहव्वा करतात.
मी कोण ?

उत्तर -- आंब्याचे झाड
~~~~~~~~~~~~~~~~~~
(३४) झाडांना मी आधार देतो. 
क्षार व पाणी शोषून घेतो. 
त्यांना खोडाकडे मी पाठवतो. 
ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर -- मूळ 
~~~~~~~~~~~~~~~~~~
(३५) वनस्पतींना देतो आकार 
पानाफुलांना देतो आधार 
सर्वांना पोहचवितो पाणी व क्षार 
ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर -- खोड 
~~~~~~~~~~~~~~~~~
(३६) रंग माझा हिरवा हिरवा 
माझ्यात आहेत हिरवे कण 
करतो तयार वनस्पतींचे अन्न 
ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर -- पान 
~~~~~~~~~~~~~~~~~~
(३७) त-हेत-हेचे रंग मजेचे 
वेगवेगळ्या आकाराचे आणि सुगंधाचे 
म्हणून देवालाही आवडतो आम्ही 
फळांना जन्म देतो आम्ही 
ओळखा पाहू आम्ही कोण ?

उत्तर -- फूल 
~~~~~~~~~~~~~~~~~~
(३८) मी काळा, पिवळा कीटक आहे. 
मी मध गोळा करते. तुम्ही मला त्रास दिलात, 
तर मी तुम्हांला दंश करीन.
ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर -- मधमाशी 
~~~~~~~~~~~~~~~~~
(३९) आहोत आम्ही शेजारी, 
भेट नाही संसारी . 
रंग विविधता दाखवतो, 
निसर्ग तुम्हा दावितो.
ओळखा पाहू कोण ?

उत्तर --- डोळे 
~~~~~~~~~~~~~~~~~
(४०) सुगंध येता मन बहरते, 
दुर्गंधीने मी होतो नाराज. 
फळ - फुलांची आवड मजला, 
वासाची मी करतो पारख.
ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर -- नाक 
~~~~~~~~~~~~~~~~~
(४१) इवली इवली छान सोनुली, 
कडू, आंबट, गोड, तिखट, सांगे तुम्हां 
ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर -- जीभ 
----------------------------------------
(४२) तुरुतुरू पळते
     शेंगा मी खाते 
     राहते मी झाडावर 
     तीन पट्टे पाठीवर
     ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर --- खार 
----------------------
(४३) जोरात पळतो 
     पाने मी खातो 
    पोटात माझ्या कस्तुरी 
    पांढरे ठिपके अंगावरी
    ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर --- हरीण 
-------------------------
(४४) उंच माझी भरारी 
     रुबाब माझा भारी 
    पक्ष्यांचा मी राजा 
    नागाला देतो मी सजा
     ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर --- गरूड
------------------------------
(४५) मी करतो हुपहूप 
     शेपटीला माझ्या शेरभर तूप 
    झाडावरून उड्या मारतो 
    पेरू आणि केळी खातो
     ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर --- माकड 
------------------------------------
(४६) माझा नुसता चिवचिवाट 
     पिले माझी पहातात वाट 
    धान्य माझ्या आवडीचे 
    चोचीने टिपून खायचे
    ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर --- चिमणी 
---------------------------------
(४७) मी जंगलाचा राजा 
     माझ्याबरोबर करू नका मजा 
     ऐकता माझी डरकाळी 
     सुरू होते पळापळी
     ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर --- सिंह 
------------------------------------
(४८) कावऽ कावऽ करीतो 
    पाहुण्यांची चाहूल देतो 
    चिऊताई म्हणे मला चोर 
    रंग माझा काळाभोर
    ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर --- कावळा 
------------------------------------
(४९) मला म्हणतात मनीमाऊ 
     शरीर माझे मऊ मऊ 
     मी करते दूध फस्त 
     म्यँव म्यँव करते मस्त
     ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर --- मांजर
------------------------------------
(५०) रंग माझा काळा
      गोड माझा गळा 
     कुहुकुहू गाणे माझे 
     स्वर नांदे चहूकडे
      ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर --- कोकीळ 
------------------------------------
(५१) मी आहे इमानदार 
      ‌ मला म्हणतात राखणदार 
      भूऽ भूऽ भुंकतो 
     ‌‌ मालकावर जीव लावतो
      ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर --- कुत्रा 
------------------------------------
(५२) लाल लाल माझा तुरा 
       पळतो नुसतो भराभरा 
       रंगीबेरंगी रंग माझा 
      कुकुचकू कुकूचकू ओरडणारा
      ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर --- कोंबडा 
------------------------------------
(५३) चालण्याचा रुबाब फार 
       पाठीवर माझ्या मदार 
       मी आहे उंच खूप 
      वाळवंटासाठी अनुरूप
     ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर --- उंट 
------------------------------------
(५४) विठू विठू बोल माझे 
        मिरची पेरू आवडीचे 
       हिरवे हिरवे अंग माझे 
      लाल चुटूक चोचीचे
      ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर --- पोपट 
------------------------------------
(५५) कापसासारखे अंग अन् 
       लाल डोळ्यातून बघतो 
      गवत, गाजर खातो अन् 
      तुरूतुरू गवतावर धावतो
     ‌ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर --- ससा 
------------------------------------
(५६) पाऊस मला खूप आवडतो 
        पिसारा फुलवून मी नाचतो 
       मी नाचतो आंब्याच्या वनात 
       रंगून जाल मला पहात
      ओळखा पाहू मी कोण ?

उत्तर --- मोर 
==========================
संकलक :- 
शंकर सिताराम चौरे ( प्रा. शिक्षक )
जिल्हा परिषद प्राथमिक शाळा - गरताड गावठाण 
केंद्र - रोहोड, ता. साक्री, जि. धुळे
    ९४२२७३६७७५  / ७७२१९४१४९६

Wednesday, 14 January 2026

वाक्य वाचूया ( मराठी वाक्य वाचूया)

रमण फणस उचल.
कमल रस बनव.
रमण हरण बघ.
बबन फणस बघ.
अभय कसरत कर.
कमल घर बघ.
अजय वजन कर.
पवन फणस बघ.
तनय नमन कर.
भरत दगड उचल.
मगन सरबत कर.
समर लवकर पळ.
गणपत रस बनव.
शरद गड चढ.
कमल सरळ बस
मदन लवकर पळ.
रतन घर बघ.
अजय समई पकड
छगन चटई उचल.
अकबर पटपट चल.
मगन फणस धर.
भरत दगड उचल.
अमर मदत कर.
अभय मगर बघ.
अभय हरण बघ.
करण पटकन वर चढ.
अमर झटपट चल.
करण दगड उचल.
अभय बदक पकड.
शरद हरण बघ.
गणपत फणस उचल
मदन खडक बघ.
हसन भरभर चल.
सई सरबत कर.
आई घर बघ.
रमण चहा कर.
मदन कप आण.
भरत वजन कर.
कमल परकर आण.
बबन मदत कर.
मगन सरबत कर.
जगन वजन कर.
रमण पटकन चल.
------------------------
सई‌ समई‌‌ आण.
माई पपई आण.
दादा रवा आण.
ताई नारळ आण.
सागर ससा बघ.
रमा ससा बघ.
सदा कागद आण.
ताई नाव बनव.
रतन तबक आण.
बाबा साप बघा.
माया कागद काप.
बाळ पाटावर बसला.
बाबा पापड खा.
मामा चहा झाला.
पावसाळा जवळ आला.
मामा गावाला चला.
ताई भात वाढा.
आबा बदाम खा.
नाना पापड आण.
शारदा तारा पाहा.
नारायण बाजार कर.
सामना छान झाला.
रामा बटाटा उचल.
माधव कागद काप.
लाल झालर लावा.
काकाचा हात भाजला.
अक्षय उतारा वाच.
ताई पसारा आवर.
बाबा खाऊ आणा.
कावळा झाडावर बसला.
आकाश ढग पहा.
सदा कागद आण.
वामन कागद काप.
लता बटाटा काप.
ससा धावत आला.
घरात समई लावा.
आई वरणभात वाढ.
सागर बाग बघ.
---------------------------
चिमा दिवा लाव.
विमल शिरा कर.
किसन चारा आण.
विजय गणित कर.
दिवस उगवला बघा.
किरण दिवा लाव.
चिवडा तिखट झाला.
वनिता कविता कर.
मनिषा विमान बघ.
अनिल रजई टाक.
विराज जिराफ बघ.
सविता विचार कर.
विकास शिरा खा.
विनायक समई धर.
सचिन सनई बघ.
विनय चिमटा पकड.
शितल कापड भिजव.
फळात बिया असतात.
आमचा परिपाठ छान झाला.
दिवस मावळला, दिवा लावा.
सिमा मालिका बघ.
शिला चिवडा आण.
निशा मिसळ खा.
सिता सविता या.
रिना, गिता पटकण या.
अनिता गणित कर.
विशाल चिवडा खा.
बाबा कपिला गाय पहा.
कमवा आणि शिका 
राधिका विमान पहा.
बाबा फिरायला चला.
शिला दिवा लाव.
कपिला गाय पहा.
अनिता गणित कर.
आज निकाल लागला.
-----------------------------
आरती पाणी आण.
ताई खीर कर.
आई खीर वाढ.
सीमा भाजी कर.
आज गवळी आला.
नीला पाणी आण.
आरती खाडी बघ.
भीम सनई उचल.
दीपा समई लाव.
राणी पाणी बघ.
सीमा पणती लाव.
आरती काठी आण.
ताईला मदत झाली.
लाल मिरची आणली.
मामी आजारी पडली.
आई गरम भजी कर.
 नीता तापी नदी बघ.
आजी बादली भरली.
आई ताजी भाजी आण.
हिरकणी गडावर चढली.
मीना गडावर चढली.
आजी भाजी कर.
मीरा यादी कर.
सीता पाणी आण.
आई खीर वाढ.
राणी पाणी आण.
माझी परीक्षा झाली.
----------------------
कुसुम बाहुली आण.
चुलीवर भाजी कर.
शुभम मुरली वाजव.
सुशिला फुलदाणी आण.
मधुकर चहा पी.
आगगाडी झुकझुक चालली.
लहान माझी बाहुली.
मुलगा मुलगी एक समान.
सुनिता भाजी शिजव.
रुपाली गुरुवार आला.
कविता गुलाब आण.
माझी शाळा सुटली.
मुरली हुशार झाला.
दादा पुतळा बघ.
मधुकर सुतारकाम कर.
सुधाकर काम कर.
आज बुधवार आला.
सुमन दिवा लाव.
कुमुद गजरा बघ.
आई गुळाचा चहा कर.
छान मुकुट आणला.
सुजाता मुकुट घाल.
युवराज मुजरा कर.
नुकताच पाऊस झाला.
रघुनाथ तुझा फुगा फुटला.
--------------------------------
सदू गूळ आण.
यमू दूध आण.
मधू लाडू आण.
पूनम खाली बस.
सुमन वाळू आण.
मयूर पूजन कर.
कापूर भरभर जळाला.
चूका करू नका.
-------------------------------
वेणू नवे कपडे आण.
सगळे शेतात गेले.
केशव पेढा आण.
रेवजी केक काप.
तेजस भेळ खा.
देवराज देणगी दे.
केतकी पातेले धर.
उषा पहाटे उठली.
देवळात देव आहे.
भारत माझा देश आहे
शेखर खेळायला जा.
शाळेची हजेरी झाली.
चला खेळ खेळायला.
शाळेत नकाशे आहेत.
माझे नाव केशव आहे.
मला बेडूक दिसला.
आज केस काळे केले.
-----------------------------
सनी कॅरम खेळ.
अजय बॅट उचल.
कमल बॅटरी आण.
जगन पॅड आण.
पवन फॅन उचल.
मगन कॅमेरा आण.
मी बॅट आणली.
आज गॅस हंडी भरली.
मी फॅन आणला.
---------------------------
मैना कैरी उचल.
कैलास कैरी आण.
शैला कैरी काप.
भैरू रानात आला.
वैशाली पैसे घे.
वैभव कैरी उचल.
थैलीतून पैसे काढ.
कैलास बैल बघ.
शैलेश पैसे आण.
कैफ थैली धर.
मैना वैरण घाल.
शैला मैदानावर जा.
चैताली मैदानात जा.
कैलास पैठणला गेला.
मैना नैनाला पकड.
बैरूने बैल आणला.
कैलास बैलगाडीत बसला.
मैनाने लैलाला मारले.
वैशालीचे वैभव बघा.
शैलेश वैरण काप.
भैया सैदापूरला गेला.
हैदरने सैल कपडे घातले.
सैनिक तैनात झाले.
वैदही शाळेत गेली.
मैदानावर पैसे पडले.
वैशाली कॅरम खेळ.
मुले सैरावैरा पळाले.
बैलगाडी छान आहे.
वैतरणा नदी आहे.
झाडावरून कैरी पडली.
सैनिक देशाची सेवा करतात.
आईला पैठणी साडी आवडते.
मैदानावर फिरायला चला.
------------------------------------
आज सोमवार आहे.
मोनिका ओढणी घे.
बाळाने डोस घेतला.
मोती दोरी पकड.
सोनाराने कान टोचले.
पोपट झाडावर बसला.
मनोज मोदक आण.
रोपटे मोठे होईल.
शोभा भोवरा पकड.
 रोहिणी फोटो काढ.
शेतात मोर आला.
मोहन घरी आला.
तो कावळा बघ.
मोराने पिसारा फुलवला.
मैदानावर घोडा पळतो.
आजोबा झोका खेळा.
मोराने पिसारा फुलवला.
भारतात लोकशाही आहे.
सोलापूरला चादर मिळते.
रानात मोर नाचू लागले.
गोगलगाय हळू चालते.
घोडागाडी वेगाने धावली.
आज शाळेत फोटो काढला.
पोपटाची चोच लाल आहे
सोपानला जोरात खोकला आला.
घोडा जोराने पळतो.
-----------------------------------
मी बाॅल आणला.
मला काॅईन सापडला.
मी बाॅटल भरली.
मी बाॅल खेळतो.
मी हाॅटेलात जेवण केले.
आजीने लाॅकेट दिले.
मी काॅफी पितो.
अजय वाॅचमन आहे.
रतन फुटबॉल खेळतो.
-----------------------------
चौघे खेळत होते.
चौकोनी कागद कापा.
सौरभ औषध घे.
पोलिस चौकीत गेले.
चौदा तारीख आली.
चौथा शनिवार होता.
सडक चौपदरी आहे.
तौसिफ शाळेत आला.
गौतमी खेळ खेळते.
-----------------------------
पतंग उंच उडाला.
मुले रंग खेळतात.
जंगलात फिरायला चला.
कंपनी बंद पडली.
नंदा कांदा आण.
मुंबईला दंगा झाली.
बाबा पंखा आणा.
गांधी जयंती आली.
पतंग आकाशात उडतात.
आईला आनंद झाला.
========================
लेखन / संकलन :- 
शंकर मुराबाई सिताराम चौरे ( प्रा. शिक्षक)
जिल्हा परिषद प्राथमिक शाळा गरताड गावठाण 
केंद्र - रोहोड, ता. साक्री, जि. धुळे 
९४२२७३६७७५ / ७७२१९४१४९६

Tuesday, 13 January 2026

सामान्यज्ञान प्रश्नावली

(१) ' जागतिक आदिवासी दिन ' म्हणून कोणता दिवस साजरा होतो ?
उत्तर --- ९ ऑगस्ट 
---------------------------------
(२) आदिवासी म्हणजे काय ?
उत्तर -- अगदी पूर्वीपासून राहणारे मूळनिवासी.
-----------------------------------
(३)  तारपा हे काय आहे ?
उत्तर --  आदिवासी वाद्य 
------------------------------------
(४) तारपा वाद्य वाजवून कोणत्या जमातीचे लोक नृत्य करतात ?
उत्तर -- वारली 
---------------------------------
(५) वारली लोकांची कोणती कला प्रसिद्ध आहे ?
उत्तर -- वारली चित्रकला 
-----------------------------------
(६) गवताच्या कोणत्या जातीपासून तेल निघते ?
उत्तर -- गवती चहा, रोशा, खस इ.
------------------------------------
(७) बांबू म्हणजे एक प्रकारचे ..... होय.
उत्तर --- गवत 
----------------------------------
(८) कोणते झाड हे जमिनीतील पाण्याची पातळी खालवण्यासाठी कारणीभूत आहे ?
उत्तर --- निलगिरी 
----------------------------------
(९) आंब्याच्या झाडाच्या फांद्यांवर वाढणारी ..... ही अहरित वनस्पती परजीवी आहे.
उत्तर --- अमरवेल 
----------------------------------
(१०) भारतातील सर्वात लांब नदी कोणती ?
उत्तर -- गंगा 
----------------------------------
(११) सूर्याच्या उष्णतेमुळे जलाशयातील पाण्याचे  .... होते ?
उत्तर --- बाष्पीभवन
-------------------------------
(१२) ऊर्जेचा नैसर्गिक स्रोत कोणता ?
उत्तर --- सूर्य
-------------------------------
(१३) वातावरणात सर्वात जास्त प्रमाण कोणत्या वायूचे आहे ?
उत्तर -- नायट्रोजन 
----------------------------------------
(१४)' वनस्पतींना संवेदना असतात ' हा शोध कोणी लावला ?
उत्तर -- जगदिशचंद्र बोस (भारत )
----------------------------------------
(१५) ध्वनीचा वेग हवेपेक्षा पाण्यामध्ये ..... असतो.
उत्तर -- खूपच अधिक 
----------------------------------------
(१६) इंद्रधनुष्यातील सप्तरंग एकत्र आल्यास ..... रंगाचा प्रकाश मिळेल.
उत्तर -- पांढरा 
----------------------------------------
(१७) समुद्रातील त्सुनामी लाटा कशामुळे निर्माण होतात ?
उत्तर -- पाण्यातील भूकंप 
----------------------------------------
(१८) हवेमध्ये ऑक्सिजनचे प्रमाण किती आहे ?
उत्तर -- 21 %
----------------------------------------
(१९) सजीव जिवंत राहण्यासाठी हवेतील कोणत्या वायुचा उपयोग होतो.
उत्तर -- ऑक्सिजन 
----------------------------------------
(२०) सर्वात हलका वायू कोणता ?
उत्तर -- हायड्रोजन 
----------------------------------------
(२१) पाण्यामध्ये कोणकोणते घटक असतात ?
उत्तर -- ऑक्सिजन आणि हायड्रोजन 
----------------------------------------
(२२) भोपाळ वायू दुर्घटनेत कोणता वायू बाहेर पडला ?
उत्तर -- मिथिल आइसोसायनेट 
----------------------------------------
(२३) संपूर्ण परजीवी वनस्पती कोणती आहे ?
उत्तर -- बांडगूळ व अमरवेल 
----------------------------------------
(२४) कोणत्या द्रव्यामुळे झाडाची पाने हिरवी दिसतात ?
उत्तर -- क्लोरोफिल 
----------------------------------------
(२५) वनस्पतीला भावना असतात असा सिद्धांत कोणी मांडला ?
उत्तर -- डॉ. जगदीशचंद्र बोस 
----------------------------------------
(२६) जेव्हा वनस्पती सूर्यप्रकाशात प्रकाश संश्लेषणाची
क्रिया करतात तेव्हा कोणता वायू सोडतात.
उत्तर -- ऑक्सिजन 
----------------------------------------
(२७) वनस्पतींच्या ...... प्रक्रियेने दगडी कोळसा तयार होतो  ?
उत्तर -- कार्बनीकरण 
----------------------------------------
(२८) पानांमध्ये हरितद्रव्य तयार होण्यास काय आवश्यक असते ?
उत्तर -- सूर्यप्रकाश 
---------------------------------------
(२९) सरपटणारे प्राणी .... असतात.
उत्तर -- शीत रक्ताचे 
---------------------------------------
(३०) पेंग्विन हा ..... वर्गातील सजीव आहे.
उत्तर -- पक्षी
-----------------------------
(३१) विंचू हा ..... प्राणी आहे.
उत्तर -- पिल्लांना जन्म देणारा
-----------------------------
(३२) हत्ती हा कोणत्या प्रकारचा प्राणी आहे ?
उत्तर -- शाकाहारी
-----------------------------
(३३) समुद्रातील ...... या प्राण्यापासून मोती मिळवतात.
उत्तर -- ऑयस्टर
-----------------------------
(३४) बेडूक हा .... या वर्गातील प्राणी आहे.
उत्तर -- उभयचर
-----------------------------
(३५) प्राण्यांमध्ये सर्वात मोठे हृदय ..... या प्राण्याचे असते.
उत्तर -- जिराफ 
-----------------------------
(३६) ...... हा शीतरक्ताचा उभयचर प्राणी आहे.
उत्तर -- बेडूक
-----------------------------
(३७) ..... हा जलचर सस्तनी प्राणी आहे.
उत्तर -- देवमासा
-----------------------------
(३८) कोणत्या प्राण्यास शेतकऱ्यांचा मित्र म्हणतात ?
उत्तर -- गांडूळ
-----------------------------
(३९) ..... हा हवेत उडणारा एकमेव सस्तन प्राणी आहे.
उत्तर -- वटवाघूळ
-----------------------------
(४०) ऑक्टोपसचे रक्त ..... रंगाचे असते.
उत्तर -- निळ्या 
-----------------------------
(४१) कोळी या किडयाला किती पाय असतात ?
उत्तर -- आठ
-----------------------------
(४२) मगर या प्राण्यांचे हृदय किती कप्प्याचे असते ?
उत्तर -- चार 
-----------------------------
(४३) जगातील सर्वात मोठा पक्षी कोणता ?
उत्तर -- शहामृग 
-----------------------------
(४४) ' फुलपाखरू ' या कीटकाला किती पाय असतात ?
उत्तर -- सहा 
-----------------------------
(४५) पंख असणारा पण पिल्लांना दूध पाजणारा प्राणी कोणता ?
उत्तर -- वटवाघूळ 
-----------------------------
(४६) दोन पाने शिवून घरटे तयार करणारा पक्षी कोणता ?
उत्तर -- शिंपी
-----------------------------
(४७) सुगरण पक्षी घरट्यासाठी कोणती झाडे पसंत करतात ?
उत्तर -- पाण्याजवळची काटेरी झाडे.
-----------------------------
(४८) जमिनीवर राहणारा सर्वांत मोठा प्राणी कोणता ?
उत्तर -- हत्ती
-----------------------------
(४९) कोणत्या प्राण्याला जंगलाचा राजा म्हणतात ?
उत्तर -- सिंह
-----------------------------
(५०) महाराष्ट्र राज्याचा राज्य प्राणी कोणता ?
उत्तर -- शेकरू
-----------------------------
(५१) महाराष्ट्र राज्याचा राज्य पक्षी कोणता ?
उत्तर -- हरियाल
-----------------------------
(५२)  डास या कीटकाला किती पाय असतात ?
उत्तर -- सहा 
-----------------------------
(५३) पाल या प्राण्याला किती पाय असतात ?
उत्तर -- चार 
-----------------------------
(५४) माशी या कीटकाला किती पाय असतात ?
उत्तर -- सहा 
-----------------------------
(५५) आकाशात उंच भरा-या घेऊ शकणारा पक्षी कोणता ?
उत्तर -- घार , गरूड, ससाणा 
-----------------------------
(५६) पायच नसणारा प्राणी कोणता ?
उत्तर -- साप 
-----------------------------
(५७) शेतीच्या कामात मदत करणारा प्राणी कोणता ?
उत्तर -- बैल 
-----------------------------
(५८) सोंड असणारा मोठा प्राणी कोणता ?
उत्तर -- हत्ती
-----------------------------
(५९) अंगावर पट्टे असणारा प्राणी कोणता ?
उत्तर -- वाघ / झेब्रा
-----------------------------
(६०) भुंगा या कीटकाला किती पाय असतात ?
उत्तर -- सहा 
-----------------------------
(६१) कोणत्या प्राण्याला वाळवंटातील जहाज म्हणतात ?
उत्तर -- उंट 
-----------------------------
(६२) जमिनीवर सर्वात वेगाने धावणारा प्राणी कोणता ?
उत्तर -- चित्ता 
-----------------------------
(६३) संथ गतीने जाणारे प्राणी कोणते  ?
उत्तर -- कासव, गोगलगाय.
-----------------------------
(६४) घरात जळमटे करणारा प्राणी कोणता ?
उत्तर -- कोळी 
-----------------------------
(६५) पक्ष्यांना किती पाय असतात ?
उत्तर -- दोन पाय 
-----------------------------
(६६) पोळे हा निवारा कोणाचा ?
उत्तर -- मधमाशीचा 
-----------------------------
(६७) बेडकाला किती पाय असतात ?
उत्तर -- चार 
-----------------------------
(६८) प्राण्यांचा राजा कोणाला म्हणतात ?
उत्तर -- सिंह
-----------------------------
(६९) भारताचा राष्ट्रीय प्राणी कोणता ?
उत्तर -- वाघ
-----------------------------
(७०) ' मुंगी ' या किटकाला किती पाय असतात ?
उत्तर -- सहा 
-----------------------------
(७१) पक्ष्याचा राजा कोणाला म्हणतात ?
उत्तर -- गरूड 
-----------------------------
(७२) आपला राष्ट्रीय पक्षी कोणता ?
उत्तर -- मोर 
----------------------------
(७३) मासा हा ...... रक्ताचा प्राणी आहे ?
उत्तर -- थंड
----------------------------
(७४) कोणता प्राणी स्वतः चा रंग बदलू शकतो ?
उत्तर -- ऑक्टोपस
----------------------------
(७५) कुत्रा चावल्यामुळे कोणता रोग होतो ?
उत्तर -- रेबीज
----------------------------
(७६) मधमाशीच्या पोळ्यातील मधमाशा एकमेकांना कशा ओळखतात ?
उत्तर -- दोंदनृत्याद्वारे
-----------------------------
(७७) आकाराने सर्वात लहान पक्षी कोणता ?
उत्तर -- हर्मिंगबर्ड 
----------------------------
(७८) कोकिळ, मोर हे पक्षी माद्यांना कसे संकेत पोहचवितात ?
उत्तर -- कुजनाद्वारे ( ओरडणे)
---------------------------
(७९) सस्तन प्राणी हे ...... रक्ताचे असतात.
उत्तर -- उष्ण 
---------------------------
(८०) पक्षी हे ..... रक्ताचे प्राणी आहेत.
उत्तर -- उष्ण 
--------------------------
(८१) उभयचर प्राणी ...... असतात.
उत्तर -- शीतरक्ताचे 
----------------------------------------
(८२) तेंदूपत्ता तोडण्याचे काम कोणत्या ऋतूमध्ये केले जाते ?
उत्तर --- उन्हाळा 
----------------------------------------
(८३) इंद्रधनुष्यात किती रंग असतात ?
उत्तर -- सात 
---------------------------------------
(८४) आकाशाचा रंग कोणता ?
उत्तर -- निळा
--------------------------------------
(८५) पक्ष्यांचा राजा कोणाला म्हणतात ?
उत्तर -- गरूड 
---------------------------------------
(८६) भारताचे राष्ट्रीय फूल कोणते ?
उत्तर  -- कमळ
-----------------------------
(८७)भारताचा राष्ट्रीय प्राणी कोणता ?
उत्तर -- वाघ
-----------------------------
(८८) फुलांचा राजा कोणाला म्हणतात ?
उत्तर -- गुलाब
-----------------------------
(८९) फळांचा राजा कोणाला म्हणतात ?
उत्तर -- आंबा
-----------------------------
(९०) प्राण्यांचा राजा कोणाला म्हणतात ?
उत्तर -- सिंह
-----------------------------
(९१) महाराष्ट्र राज्याचा राज्यवृक्ष कोणता ?
उत्तर -- आंबा
--------------------------
(९२) महाराष्ट्र राज्याचा राज्यपक्षी कोणता ?
उत्तर -- हरियाल
-----------------------------
(९३) महाराष्ट्रातील सर्वांत उंच शिखर कोणते ?
उत्तर --- कळसुबाई
--------------------------------
(९४) हत्तीच्या नाकाला काय म्हणतात ?
उत्तर -- सोंड
--------------------------------
(९५) आकाराने सर्वात मोठा पक्षी कोणता ?
--- शहामृग
----------------------------------
(९६) पक्ष्यांना किती पाय असतात ?
उत्तर -- दोन 
----------------------------
(९७)कोणता पक्षी पिसारा फुलवून नाचतो ?
उत्तर -- मोर 
----------------------------
(९८) लांब मानेचा प्राणी कोणता ?
उत्तर -- जिराफ 
----------------------------
(९९) सर्वांत मोठ्या कानांचा प्राणी कोणता ?
उत्तर -- हत्ती 
----------------------------
(१००) वाळवंटात राहणारा प्राणी कोणता ?
उत्तर -- उंट 
----------------------------
(१०१) झाडावर तुरूतुरू चढणारा प्राणी कोणता ?
उत्तर -- खार 
----------------------------
(१०२) लांब पिसे असलेला प्राणी कोणता ?
उत्तर -- मोर 
----------------------------
(१०३) गूळ कशापासून तयार होते ?
उत्तर -- ऊस 
----------------------------
(१०४) साखर कशापासून तयार होते ?
उत्तर -- ऊस 
----------------------------
(१०५) पोपटाचा रंग कसा असतो ?
उत्तर -- हिरवा 
----------------------------
(१०६) मधमाश्यांच्या घराला काय म्हणतात ?
उत्तर -- पोळे 
-----------------------------
(१०७) कोंबडीच्या घरास काय म्हणतात ?
उत्तर -- खुराडे 
-----------------------------
(१०८) चिमणीच्या घराला काय म्हणतात ?
उत्तर -- घरटे 
-----------------------------
(१०९) सिंहाच्या निवा-यास काय म्हणतात ?
उत्तर -- गुहा 
-----------------------------
(११०) माणसाच्या निवा-यास  काय म्हणतात ?
उत्तर -- घर 
-----------------------------
(१११) वाघाच्या निवा-याला काय म्हणतात ?
उत्तर -- गुहा 
-----------------------------
(११२) गाई - गुरांना बांधण्याच्या जागेस काय म्हणतात ?
उत्तर -- गोठा 
-----------------------------
(११३) पक्ष्यांच्या समूहाला काय म्हणतात ?
उत्तर -- थवा 
-----------------------------
(११४) फुलांच्या समूहाला काय म्हणतात ?
उत्तर -- गुच्छ 
-----------------------------
(११५) फुलझाडांच्या समूहाला काय म्हणतात ?
उत्तर -- ताटवा 
-----------------------------
(११६) बांबूच्या समूहाला काय म्हणतात ?
उत्तर -- बेट 
-----------------------------
(११७) भारताचे राष्ट्रीय फळ कोणते  ?
उत्तर -- आंबा 
-----------------------------
(११८) कोणता रंग अधिक उष्णता आकर्षित करतो ?
उत्तर -- काळा
------------------------------
(११९) सूर्याच्या उष्णतेमुळे जलाशयातील पाण्याचे  .... होते ?
उत्तर --- बाष्पीभवन
-------------------------------
(१२०) ऊर्जेचा नैसर्गिक स्रोत कोणता ?
उत्तर --- सूर्य
-------------------------------
(१२१) ' खजूर ''  या फळात किती बिया असतात ?
उत्तर -- एक
-----------------------------
(१२२) फांद्या नसलेल्या एका वनस्पतीचे नाव सांगा ?
उत्तर -- नारळ
-----------------------------
(१२३) घरटी न बांधणा-या एका पक्ष्याचे नाव सांगा ?
उत्तर --  कोंबडी
-----------------------------
(१२४) घरात जळमटे करणारा प्राणी कोणता ?
उत्तर --- कोळी
-----------------------------
(१२५) सोंड असलेला प्राणी कोणता ?
उत्तर -- हत्ती
-----------------------------
(१२६) घराची राखण करणारा प्राणी कोणता ?
उत्तर -- कुत्रा
-----------------------------
(१२७) शेतीच्या कामात मदत करणारा प्राणी कोणता ?
उत्तर -- बैल
-----------------------------
(१२८) पाय नसणारा प्राणी कोणता ?
उत्तर -- साप
-----------------------------
(१२९) पंख असणारा पण पिल्लांना दूध पाजणारा प्राणी कोणता ?
उत्तर -- वटवाघूळ
-----------------------------
(१३०) सजीवांचे दोन गट कोणते ?
उत्तर -- प्राणी व वनस्पती 
----------------------------
(१३१) आकाशात चांदण्या केव्हा दिसतात ?
उत्तर -- रात्री 
---------------------------------
(१३२) बैलाच्या मादीला काय म्हणतात ?
उत्तर -- गाय
---------------------------------
(१३३) कोकिळेने केलेला आवाज कोणता ?
उत्तर --  कुहूकुहू
---------------------------------
(१३४) पिकलेल्या केळ्यांचा रंग कोणता असतो ?
उत्तर -- पिवळा
---------------------------------
(१३५) आवळ्याची चव कशी असते ?
उत्तर -- तुरट
---------------------------------
(१३६)  लिंबाची चव कशी असते ?
उत्तर -- आंबाट
------------------------------------------
(१३७) जगातील सर्वांत उंच प्राणी कोणता ?
उत्तर -- जिराफ
------------------------------------------
(१३८) मिठाची चव कशी असते ?
उत्तर -- खारट
-----------------------------------------
(१३९) गुळाची चव कशी असते ?
उत्तर -- गोड
-----------------------------------------
(१४०) चिंचेची चव कशी असते ?
उत्तर -- आंबट
-----------------------------------------
(१४१) कारल्याची चव कशी असते ?
उत्तर -- कडू
-----------------------------------------
(१४२) कावळ्याचा रंग कसा असतो ?
उत्तर -- काळा
-----------------------------------------
(१४३) महाराष्ट्रातील सर्वांत लांब नदी कोणती ?
उत्तर -- गोदावरी
----------------------------------------
(१४४) शेकरू हा राज्यप्राणी प्रामुख्याने कोणत्या अभयारण्यात आढळतो ?
उत्तर -- भीमाशंकर ( पुणे )
---------------------------------------
(१४५) सूर्य कोणत्या दिशेला उगवतो ?
उत्तर -- पूर्व
----------------------------------------
(१४६) सूर्य कोणत्या दिशेला मावळतो ?
उत्तर -- पश्चिम
-------------------------------------
(१४७) आकाशाचा रंग कोणता आहे ?
उत्तर -- निळा
--------------------------------------
(१४८) बी फळाच्या बाहेर असणारे कोणते फळ आहे ?
उत्तर -- काजू
-----------------------------------------
(१४९) महाराष्ट्राचा राज्यफूल कोणता ?
उत्तर -- जारूळ
------------------------------------------
(१५०) महाराष्ट्राच्या पश्चिमेस कोणता समुद्र आहे ?
उत्तर -- अरबी
------------------------------------------
(१५१) कल्पवृक्ष कोणत्या झाडाला म्हणतात ?
उत्तर -- नारळ ( माड )
-----------------------------------------
(१५२) कच्च्या कैरीचा रंग कोणता ?
उत्तर -- हिरवा
----------------------------------------
(१५३) महाराष्ट्रातील सर्वात लांब धरण कोणते ?
उत्तर -- जायकवाडी
----------------------------------------
(१५४) भारताचे राष्ट्रीय वॄक्ष कोणते ?
उत्तर -- वड
------------------------------------------
(१५५) पृथ्वीचा आकार कसा आहे ?
उत्तर -- गोल
-----------------------------------------
(१५६) ज्या रात्री चंद्र पूर्ण गोल दिसतो, त्या रात्रीला कोणती रात्र म्हणतात ?
उत्तर -- पौर्णिमेची रात्र
----------------------------------------
(१५७) आपण कोणत्या ग्रहावर राहतो ?
उत्तर -- पृथ्वी
---------------------------------------------
(१५८) पृथ्वीला प्रकाश कोठून मिळतो ?
उत्तर -- सूर्यापासून
-----------------------------------------
(१५९) सजीव सृष्टी असलेला सूर्यमालेतील एकमेव ग्रह कोणता ?
उत्तर -- पृथ्वी
----------------------------------------
(१६०) पूर्व दिशेच्या समोर कोणती दिशा येते ?
उत्तर -- पश्चिम
------------------------------------
(१६१) दक्षिण दिशेच्या समोर कोणती दिशा येते ?
उत्तर -- उत्तर
------------------------------------
(१६२) सूर्य ज्या दिशेला उगवतो ती दिशा कोणती ?
उत्तर -- पूर्व
----------------------------------------
(१६३) सूर्य ज्या दिशेला मावळतो ती दिशा कोणती ?
उत्तर -- पश्चिम
--------------------------------------
(१६४) सूर्योदयापासून सूर्यास्तापर्य॓तच्या काळाला काय म्हणतात ?
उत्तर -- दिन
----------------------------------------
(१६५) सूर्योस्तापासून सूर्यादयापर्यंतच्या काळाला काय म्हणतात ?
उत्तर -- रात्र
--------------------------------------
(१६६) दिन व रात्र मिळून एक पूर्ण काय होतो ?
उत्तर -- पूर्ण दिवस
----------------------------------------
(१६७) मराठी वर्षांची सुरूवात कोणत्या महिन्याने होते ?
उत्तर -- चैत्र
------------------------------------------
(१६८) आंब्याच्या बीला काय म्हणतात ?
उत्तर -- कोय
-----------------------------------------------
(१६९) फणसाच्या बीला काय म्हणतात ?
उत्तर -- आठळी
------------------------------------------
(१७०) कापसाच्या बीला काय म्हणतात ?
उत्तर -- सरकी
----------------------------------------------
(१७१) चिंचेच्या बीला काय म्हणतात ?
उत्तर -- चिंचोका
-------------------------------------------
(१७२) कोणत्या फळापासून आमरस तयार होतो ?
उत्तर -- आंबा
------------------------------------
(१७३) पारंब्या कोणत्या झाडाला असतात ?
उत्तर -- वड
------------------------------------------
(१७४)श्वसन करताना सजीव कोणता वायू शरीरात घेतात?
उत्तर --ऑक्सिजन वायू
-----------------------------------------
(१७५)समुद्राच्या पाण्याची चव कशी असते ?
उत्तर -- खारट
-----------------------------------------
(१७६) समुद्राच्या पाण्यापासून काय तयार करतात ?
उत्तर -- मीठ
-------------------------------------------
(१७७) चंद्र अजिबात दिसत नाही, त्या रात्रीला कोणती रात्र म्हणतात ?
उत्तर -- अमावास्येची रात्र
---------------------------------------------
(१७८) मुख्य ऋतू किती ?
उत्तर -- तीन 
----------------------------
(१७९) सूर्य केव्हा उगवतो ?
उत्तर -- सकाळी
-----------------------------
(१८०) सूर्य उगवण्याअगोदरची वेळ कोणती  ?
उत्तर -- पहाट
-----------------------------
(१८१) सूर्य आकाशात मध्यावर आल्याची वेळ कोणती ?
उत्तर -- दुपार
----------------------------------------
(१८२) सूर्य मावळण्याची वेळ कोणती ?
उत्तर -- संध्याकाळ
-----------------------------
(१८३) उन्हाळ्यात हवा अशी असते ?
उत्तर --  गरम
-----------------------------
(१८४) हिवाळ्यात हवा कशी असते. ?
उत्तर -- थंड
-----------------------------
(१८५) पावसाळ्यात हवा कशी असते. ?
उत्तर. --  दमट
-----------------------------------------
(१८५) जगातील सर्वात लांब नदी कोणती ?
उत्तर --- नाईल  (आफ्रिका )
----------------------------------------
(१८६) मसुरी हे थंड हवेचे ठिकाण कोणत्या राज्यात आहे ?
उत्तर --- उत्तराखंड 
----------------------------------------
(१८७) दार्जिलिंग हे थंड हवेचे ठिकाण कोणत्या राज्यात आहे ?
उत्तर --- पश्चिम बंगाल 
----------------------------------------
(१८८) माउंट अबू हे थंड हवेचे ठिकाण कोणत्या राज्यात आहे ?
उत्तर --- राजस्थान 
----------------------------------------
(१८९) महाराष्ट्राची समुद्र किनारपट्टी ..... म्हणून ओळखली जाते ?
उत्तर --- कोकण किनारा 
----------------------------------------
(१९०) आंबा घाट हा कोणत्या मार्गावर लागतो ?
उत्तर --- कोल्हापूर -- रत्नागिरी 
----------------------------------------
(१९१) माथेरान हे थंड हवेचे ठिकाण कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
उत्तर --- रायगड 
----------------------------------------
(१९२) चिखलदरा हे थंड हवेचे ठिकाण कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
उत्तर --- अमरावती 
----------------------------------------
(१९३) म्हैसमाळ हे थंड हवेचे ठिकाण कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
उत्तर --- छत्रपती संभाजीनगर 
----------------------------------------
(१९४) गरम पाण्याचे झरे असणारे वज्रेश्वरी हे ठिकाण कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
उत्तर --- ठाणे 
----------------------------------------
(१९५) गोदावरी नदीचा उगम कोठे होतो ?
उत्तर --- त्र्यंबकेश्वर 
----------------------------------------
(१९६) भंडारदरा व रंधा धबधबे कोणत्या जिल्ह्यात आहेत ?
उत्तर --- अहिल्यानगर 
----------------------------------------
(१९७) कृष्णा नदीचा उगम कोठे होतो ?
उत्तर --- महाबळेश्वर 
----------------------------------------
(१९८) महाराष्ट्रातील जायकवाडी धरण कोणत्या नदीवर आहे ?
उत्तर --- गोदावरी 
----------------------------------------
(१९९) संत्री उत्पादनासाठी प्रसिद्ध असणारा जिल्हा कोणता ?
उत्तर --- नागपूर 
----------------------------------------
(२००) रायगड जिल्हा कोणते पीक जास्त प्रमाणात आहे ?
उत्तर --- भात 
----------------------------------------
(२०१) चिकूसाठी प्रसिद्ध असलेले महाराष्ट्रातील ठिकाण कोणते ?
उत्तर --- घोलवड ( डहाणू )
----------------------------------------
(२०२) भारतातील सर्वात मोठे वाळवंट कोणते ?
उत्तर --- थरचे वाळवंट ( राजस्थान )
----------------------------------------
(२०३) जगातील सर्वात लहान पक्षी कोणता ?
उत्तर --- हमिंगबर्ड 
----------------------------------------
(२०४) जगातील सर्वात मोठे वाळवंट कोणते ?
उत्तर --- सहारा वाळवंट ( आफ्रिका )
----------------------------------------
(२०५) जगातील सर्वात मोठा प्राणी कोणता ?
उत्तर --- निळा देवमासा 
----------------------------------------
(२०६) जगातील सर्वात उंच पर्वत कोणता ?
उत्तर --- हिमालय 
----------------------------------------
(२०७) जगातील सर्वात उंच धबधबा कोणता ?
उत्तर --- एन्जल धबधबा ( ९७९ मीटर उंच)
----------------------------------------
(२०८) जगातील सर्वात उंच शिखर कोणते ?
उत्तर --- माउंट एव्हरेस्ट 
----------------------------------------
(२०९) महाराष्ट्राच्या पश्चिमेस कोणता समुद्र आहे ?
उत्तर --- अरबी समुद्र 
----------------------------------------
(२१०) महाराष्ट्रातील सर्वात लांब समुद्रकिनारा कोणत्या जिल्ह्याला आहे ?
उत्तर --- रत्नागिरी 
----------------------------------------
(२११) महाराष्ट्रातील सर्वात उंच शिखर कोणते ?
उत्तर --- कळसूबाई 
----------------------------------------
(२१२) महाराष्ट्रात सर्वात जास्त वनांचे क्षेत्र कोणता जिल्हा आहे ?
उत्तर --- गडचिरोली
 ----------------------------------------
(२१३) महाराष्ट्र राज्याचे वन विभागाचे मुख्यालय कोठे आहे ?
उत्तर --- नागपूर 
----------------------------------------
(२१४) महाराष्ट्रातील सर्वात उंच किल्ला कोणता ?
उत्तर --- साल्हेर 
----------------------------------------
(२१५) कर्नाळा पक्षी अभयारण्य कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
उत्तर --- रायगड
 ----------------------------------------
(२१६) ताडोबा अभयारण्य कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
उत्तर --- चंद्रपूर 
----------------------------------------
(२१७) मेळघाट अभयारण्य कोणत्या प्राण्यांसाठी राखीव 
आहे ?
उत्तर --- वाघ 
----------------------------------------
(२१८) संजय गांधी राष्ट्रीय उद्यान कोठे आहे ?
उत्तर --- मुंबई 
----------------------------------------
(२१९) भंडारदरा धरण कोणत्या नदीवर आहे ?
उत्तर -- प्रवरा 
----------------------------------------
(२२०) सातपुड्यातील सर्वांत उंच शिखर कोणते आहे ?
उत्तर --- धूपगड
 ----------------------------------------
(२२१) कोणत्या ठिकाणास महाराष्ट्रातील चेरापुंजी असे म्हटले जाते ?
उत्तर --- आंबोली 
----------------------------------------
(२२२) लोणार हे जगप्रसिद्ध तळे कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?
उत्तर --- बुलढाणा 
----------------------------------------
(२२३) भारताची सर्वात लांब समुद्र किनारपट्टी कोणत्या राज्यात आहे ?
उत्तर --- गुजरात 
----------------------------------------
(२२४) सर्वाधिक पावसाचे ठिकाण असणारे ' मौसिनराम ' कोणत्या राज्यात आहे ?
उत्तर --- मेघालय 
----------------------------------------
(२२५) सापुतारा हे थंड हवेचे ठिकाण कोणत्या राज्यात आहे ?
उत्तर --- गुजरात 
----------------------------------------
(२२६) संपूर्ण परजीवी वनस्पती कोणती आहे ?
उत्तर --- अमरवेल 
----------------------------------------
( २२७) पृथ्वीवर कोणत्या प्रजातीची संख्या सर्वात जास्त आहे ?
उत्तर --- किटक 

(२२८) महाराष्ट्रात कोणत्या भागात जास्त पाऊस पडतो ?
उत्तर --- कोकण 
----------------------------------
(२२९) महाराष्ट्रात कोणत्या जिल्ह्यात वनक्षेत्र कमी आहे ?
उत्तर --- लातूर 
----------------------------------
(२३०) कोणता रंग अधिक उष्णता आकर्षित करतो ?
उत्तर -- काळा
============================
संकलक :- शंकर सिताराम चौरे ( प्रा. शिक्षक)
जिल्हा परिषद प्राथमिक शाळा - गरताड गावठाण 
केंद्र - रोहोड, ता. साक्री जि.धुळे 
९४२२७३६७७५ / ७७२१९४१४९६