● नामाच्या ठिकाणी संख्या सुचविण्याचा जो एक धर्म आहे त्याला वचन असे म्हणतात.
● आपण एका वस्तूबद्दल बोलू लागलो की एकवचन व अनेकांबद्दल बोलू लागले की अनेकवचन.
मराठी दोन वचने मानतात.
(१) एकवचन, (२) अनेकवचन
■ पुल्लिंग नामाची अनेकवचने --
एकवचन - अनेकवचन
ससा -- ससे राजा -- राजे
मळा -- मळे आंबा -- आंबे
दिवा -- दिवे कोल्हा -- कोल्हे
मुलगा -- मुलगे कुत्रा -- कुत्रे
रस्ता -- रस्ते घोडा -- घोडे
दिवा -- दिवे लांडगा -- लांडगे
---------------------------------------------------
एकवचन -- अनेकवचन
उंदीर -- उंदीर कवी -- कवी
देव -- देव शत्रू -- शत्रू
कागद -- कागद लाडू -- लाडू
गहू -- गहू चिकू -- चिकू
रूमाल -- रूमाल तेली -- तेली
बैल -- बैल मध -- मध
=============================
■ स्त्रीलिंगी नामाची अनेकवचने --
एकवचन -- अनेकवचन
वेळ -- वेळा वीट -- विटा
म्हैस -- म्हशी पाल -- पाली
माळ -- माळा बहीण -- बहिणी
सून -- सूना विहीर -- विहिरी
---------------------------------------------------
एकवचन -- अनेकवचन
पूजा -- पूजा भाषा -- भाषा
आज्ञा -- आज्ञा सभा -- सभा
दिशा -- दिशा विद्या -- विद्या
माया -- माया व्याख्या -- व्याख्या
-----------------------------------------------------
एकवचन -- अनेकवचन
बी -- बिया नदी -- नद्या
स्त्री -- स्त्रिया बाटली -- बाटल्या
भाकरी -- भाकर्या सुरी -- सु-या
काठी -- काठ्या लेखणी -- लेखण्या
-----------------------------------------------------
एकवचन -- अनेकवचन
पिसू -- पिसवा सासू -- सासवा
जळू -- जळवा जाऊ -- जावा
जाऊ -- जावा ऊ -- उवा
===============================
■ नपुंसकलिंगी नामाची अनेकवचने --
एकवचन -- अनेकवचन
फूल -- फुले घर -- घरे
शेत -- शेते दार -- दारे
घड्याळ -- घड्याळे माणूस -- माणसे
-----------------------------------------------------
एकवचन --अनेकवचन
लोणी -- लोणी पाणी -- पाणी
दही -- दही
-----------------------------------------------------
एकवचन -- अनेकवचन
वासरू -- वासरे पाखरू -- पाखरे
लिंबू -- लिंबे आसू -- आसवे
पिलू -- पिल्ले गळू -- गळवे
----------------------------------------------------
एकवचन -- अनेकवचन
गाणे -- गाणी केळ -- केळी
खेडे -- खेडी मडके -- मडकी
रताळे -- रताळी
=============================
संकलक :- शंकर सिताराम चौरे (प्रा. शिक्षक)
पिंपळनेर ता. साक्री जि. धुळे
९४२२७३६७७५
