माझ्या ब्लॉगवर मी श्री.शंकर चौरे आपले स्वागत करत आहे,ब्लॉग अपडेट करण्याचे काम चालू आहे..

ब्लॉग भेटी.

Tuesday, 3 March 2026

बेरजेची कहाणी ( + )

१ +  १ = २
२ + १ = ३
३ + १ = ४
२ + २ = ४
४ + १ = ५
३ + २ = ५
५ + १ = ६
४ + २ = ६
३ + ३ = ६
६ + १ = ७
५ + २ = ७
४ + ३ = ७
७ + १ = ८
६ + २ = ८
५ + ३ = ८
४ + ४ = ८
८ + १ = ९
७ + २ = ९
६ + ३ = ९
५ + ४ = ९
९ + १ = १०
८ + २ = १०
७ + ३ = १०
६ + ४ = १०
५ + ५ = १०
================
११ ची कहाणी 

१० + १ = ११
९ + २ = ११
८ + ३ = ११
७ + ४ = ११
६ + ५ = ११
५ + ६ = ११
४ + ७ = ११
३ + ८ = ११
२ + ९ = ११
१ + १० = ११
================
१२ ची कहाणी 

११ + १ = १२
१० + २ = १२
९ + ३ = १२
८ + ४ = १२
७ + ५ = १२
६ + ६ = १२
=================
१३ ची कहाणी 

१२ + १ = १३
११ + २ = १३
१० + ३ = १३
९ + ४ = १३
८ + ५ = १३
७ + ६ = १३
५ + ८ = १३
४ + ९ = १३
=================
१४ ची कहाणी 

१३ + १ = १४
१२ + २ = १४
११ + ३ = १४
१० + ४ =१४
९ + ५ = १४
८ + ६ = १४
७ + ७ = १४
==================
१५ ची कहाणी 

१४ + १ = १५
१३ + २ = १५
१२ + ३ = १५
११ + ४ = १५
१० + ५ = १५
९ + ६ = १५
८ + ७ = १५
==================
१६ ची कहाणी 

१५ + १ = १६
१४ + २ =१ ६
१३ + ३ = १६
१२ + ४ = १६
११ + ५ = १६
१० + ६ = १६
९ + ७ = १६
८ + ८ = १६
==================
१७ ची कहाणी 

१६ + १ = १७
१५ + २ = १७
१४ + ३ = १७
१३ + ४ = १७
१२ + ५ = १७
११ + ६ = १७
१० + ७ = १७
९ + ८ = १७
==================
१८ ची कहाणी 

१७ + १ = १८
१६ + २ = १८
१५ + ३ = १८
१४ + ४ = १८
१३ + ५ = १८
१२ + ६ = १८
११ + ७ = १८
१० + ८ = १८
९ + ९ = १८
==================
१० + १० = २०
२० + १० = ३०
३० + १० = ४०
२० + २० = ४०
४० + १० = ५०
३० + २० = ५०
५० + १० = ६०
४० + २० = ६०
३० + ३० = ६०
६० + १० = ७०
५० + २० = ७०
४० + ३० = ७०
७० + १० = ८०
६० + २० = ८०
५० +३० = ८०
४० + ४० = ८०
८० + १० = ९०
७० + २० = ९०
६० + ३० = ९०
५० + ४० =९०
९० + १० = १००
८० + २० = १००
७० + ३० = १००
६० + ४० = १००
५० + ५० = १००
===================
११ +  ११ = २२
२२ + ११ = ३३
३३ + ११ = ४४
२२ + २२ = ४४
४४ + ११ = ५५
३३ + २२ = ५५
५५ + ११ = ६६
४४ + २२ = ६६
३३ + ३३ = ६६
६६ + ११ = ७७
५५ + २२ = ७७
४४ + ३३ = ७७
७७ + ११ = ८८
६६ + २२ = ८८
५५ + ३३ = ८८
४४ + ४४ = ८८
८८ + ११ = ९९
७७ + २२ = ९९
६६ + ३३ = ९९
५५ + ४४ = ९९
==================
१०० + १०० = २००
२०० + १०० = ३००
३०० + १०० = ४००
२०० + २०० = ४००
४०० + १०० = ५००
३०० + २०० = ५००
५०० + १०० = ६००
४०० + २०० = ६००
३०० + ३०० = ६००
६०० + १०० = ७००
५०० + २०० = ७००
४०० + ३०० = ७००
७०० + १०० = ८००
६०० + २०० = ८००
५०० + ३०० = ८००
४०० + ४०० = ८००
८०० + १०० = ९००
७०० + २०० = ९००
६०० + ३०० = ९००
५०० + ४०० = ९००
९०० + १०० = १०००
८०० + २०० = १०००
७०० + ३०० = १०००
६०० + ४०० = १०००
५०० + ५०० = १०००
=========================
लेखन :-  शंकर सिताराम चौरे ( प्रा. शिक्षक )
जिल्हा परिषद प्राथमिक शाळा - गरताड गावठाण 
केंद्र - रोहोड, ता. साक्री, जि. धुळे 
९४२२७३६७७५ / ७७२१९४१४९६

Saturday, 28 February 2026

सामान्य विज्ञान प्रश्नावली ( शंकर चौरे सर )

(1) कोणता रंग अधिक उष्णता आकर्षित करतो ?
उत्तर -- काळा
-------------------------------
(2) विजेच्या दिव्यात कोणत्या धातूची तार वापरतात ?
उत्तर -- टंगस्टन
-------------------------------
(3) गुरूत्वाकर्षण शक्तीचा शोध कोणी लावला ?
उत्तर -- न्यूटन 
-------------------------------
(4) सूर्याच्या उष्णतेमुळे जलाशयातील पाण्याचे  .... होते ?
उत्तर --- बाष्पीभवन
-------------------------------
(5)  सोलर कुकरची पेटी आतील बाजूस कोणत्या रंगाने रंगविलेली असते ?
उत्तर -- काळ्या
-------------------------------
(6) ऊर्जेचा नैसर्गिक स्रोत कोणता ?
उत्तर --- सूर्य
-------------------------------
(7) डेसीबल हे  ..... या मापनाचे एकक आहे ?
उत्तर -- आवाज
-------------------------------
(8)  शुद्ध सोने किती कॅरटचे असते ?
उत्तर -- 24 कॅरेट 
-------------------------------
(9) वातावरणात सर्वात जास्त प्रमाण कोणत्या वायूचे आहे ?
उत्तर -- नायट्रोजन 
-------------------------------
(10) तापमान मोजण्याचे एकक कोणते ?
उत्तर -- थर्मामीटर
-------------------------------
(11) भूकंपाची तीव्रता कोणत्या यंत्राद्वारे मोजता येते  ?
उत्तर -- सेस्मोग्राफ 
-------------------------------
(12) विमानांचा शोध कोणी लावला ?
उत्तर -- राईट बंधू 
-------------------------------
(13) भारतात राष्ट्रीय विज्ञान दिन कधी साजरा करतात?
उत्तर -- 28 फेब्रुवारी
-------------------------------
(14) कोणत्या शास्त्रज्ञाच्या शोधाच्या सन्मानार्थ 'राष्ट्रीय विज्ञान दिन' साजरा करतात?
उत्तर -- सर सी. व्ही. रामन
-------------------------------
(15) 28 फेब्रुवारी 1928 ला सर सी. व्ही. रामन कोणते संशोधन सादर केले?
उत्तर --  प्रकाशाच्या विकिरणासंबंधी 'रामन परिणाम'
-------------------------------
(16) सर सी.व्ही. रामन यांचा जन्म कधी झाला?
उत्तर -- 7 नोव्हेंबर 1888
-------------------------------
(17) सर सी.व्ही.रामन यांना भौतिकशास्त्रातील कोणता सर्वोत्कृष्ट पुरस्कार मिळाला? कधी?
उत्तर -- नोबेल पुरस्कार, इ. स. 1930
----------------------------------------
(18) भारत सरकारने सी. व्ही. रमण यांना कोणता पुरस्कार देऊन सन्मानित केले?
उत्तर -- भारतरत्न पुरस्कार (1954)
----------------------------------------
(19) ब्रेल लिपीचा शोध कोणी लावला ?
उत्तर -- लुई ब्रेल
----------------------------------------
(20) वाफेच्या इंजिनचा शोध कोणी लावला ?
उत्तर -- जेम्स वॅट (इंग्लंड )
----------------------------------------
(21) दुर्बिणचा शोध कोणी लावला ?
उत्तर -- गॅलिलिओ ( इटली )
----------------------------------------
(22)' वनस्पतींना संवेदना असतात ' हा शोध कोणी लावला ?
उत्तर -- जगदिशचंद्र बोस (भारत )
----------------------------------------
(23)  विद्युत बल्ब व ग्रामोफीनचा शोध कोणी लावला ?
उत्तर -- थाॅमस एडिसन
----------------------------------------
(24)  विमानाचा शोध कोणी लावला ?
उत्तर -- राईट बंधू (अमेरिका )
----------------------------------------
(25) दूरदर्शनचा शोध कोणी लावला ?.
उत्तर -- जाॅन बेअर्ड
----------------------------------------
(26) रेडिओचा शोध कोणी लावला ?
उत्तर -- जी. मार्कोनी (इटली )
----------------------------------------
(27) डिझेल इंजिनचा शोध कोणी लावला ?
उत्तर -- रूडाल्फ डिझेल (जर्मनी )
-------------------------------------------
(28) टेलिफोनचा शोध कोणी लावला ?
उत्तर -- अलेक्झांडर ग्रॅहम बेल (अमेरिका )
----------------------------------------
(29) रेबीजची लसचा शोध कोणी लावला ?
उत्तर -- लुई पाश्चर आणि एमिलराॅक्स
----------------------------------------
(30) भारतीय अणुऊर्जेचा जनक कोणास म्हणतात ?
उत्तर -- होमी भाभा (भारत )
------------------------------------------
(31) संगणकाचा शोध कोणी लावला ?
उत्तर -- चॉर्ल्स बॅबेज (इंग्लंड )
----------------------------------------
(32) पाणबुडीचा शोध कोणी लावला ?
उत्तर -- डेव्हिड बुनसेन (अमेरिका )
----------------------------------------
(33) घड्याळाचा शोध कोणी लावला ?
उत्तर -- पीटर हेन्लीन ( जर्मनी )
----------------------------------------
(34) सायकलचा शोध कोणी लावला ?
उत्तर -- के. मॅकमिलन ( इंग्लंड )
----------------------------------------
(35) विजेच्या दिव्याचा शोध कोणी लावला ?
उत्तर -- थाॅमस एडिसन 
---------------------------------------
(36) वाफेच्या इंजिनाचा शोध कोणी लावला ?
उत्तर -- जेम्स वॅट 
----------------------------------------
(37) आल्फ्रेड नोबेल यांनी कशाचा शोध लावला ?
उत्तर -- डायनामाईट 
----------------------------------------
(38) कोणत्या साधनाने हृदयाचे ठोके मोजले जातात ?
उत्तर -- स्टेथोस्कोप 
----------------------------------------
(39) रिव्हाॅल्व्हरचा ( लहान बंदूक) शोध कोणी लावला ?
उत्तर -- सॅम्युल कोल्ट 
----------------------------------------
(40) अंतराळ प्रवेश करणारा पहिला भारतीय कोण ?
उत्तर -- राकेश शर्मा 
----------------------------------------
(41) भटनागर पुरस्कार हा कोणत्या क्षेत्रात दिला जातो ?
उत्तर -- विज्ञान 
----------------------------------------
(42) कोणत्या इटालियन शास्त्रज्ञाने दुर्बिणीचा शोध लावला ?
उत्तर -- गॉलिलिओ 
----------------------------------------
(43) थर्मामीटरचा शोध कोणी लावला ?
उत्तर -- गॅलिलिओ 
----------------------------------------
(44) क्षयाच्या जंतूंचा शोध कोणी लावला ?
उत्तर -- राॅबर्ट काॅक 
----------------------------------------
(45) सूक्ष्मदर्शक चे इंग्रजी नाव काय आहे ?
उत्तर -- मायक्रोस्कोप 
----------------------------------------
(46) वनस्पतींमधील जीवाचा शोध कोणी लावला ?
उत्तर -- जगदीश चंद्र बोस 
----------------------------------------
(47) पाॅलीग्राफ हे यंत्र कशाशी संबंधित आहे ?
उत्तर -- खोटे बोलणे ओळखणे.
----------------------------------------
(48) सेट टॉप बॉक्स कोणत्या घरगुती उपकरणाशी संबंधित आहे ?
उत्तर -- टीव्ही 
----------------------------------------
(49) गुरूत्वाकर्षणाचा सिध्दांत कोण मांडला ?
उत्तर -- न्यूटन 
----------------------------------------
(50) हवेचा दाब मोजण्यासाठी कोणते उपकरण वापरले जाते ?
उत्तर -- बॅरोमीटर 
----------------------------------------
(51) वा-याचा वेग कोणत्या परिमाणात मोजला जातो ?
उत्तर -- नाॅट्स 
----------------------------------------
(52) विद्युत प्रवाह मोजण्याचे एकक कोणते ?
उत्तर -- अॅम्पीअर 
----------------------------------------
(53) 'रिश्टर स्केल ' हे कशाची तीव्रता मोजण्याचे एकक आहे ?
उत्तर -- भूकंप 
----------------------------------------
(54) क्युसेक हे काय मापनाचे साधन आहे ?
उत्तर -- पाण्याचा प्रवाह 
----------------------------------------
(55) ध्वनीची तीव्रता कशात मोजली जाते ?
उत्तर -- डेसीबल ( ध्वनीचे एकक )
----------------------------------------
(56) प्रकाशाची तीव्रता मोजण्यासाठी कोणते एकक वापरतात ?
उत्तर -- पायरोमीटर 
----------------------------------------
(57) ध्वनी प्रदुषण मोजण्याचे एकक कोणते ?
उत्तर -- डेसिबल 
----------------------------------------
(58) प्रकाशवर्ष हे कशाचे एकक आहे ?
उत्तर -- अंतर ( तारे व पृथ्वी यांचेमधील अंतर)
----------------------------------------
(59) समुद्राची खोली मोजण्याच्या साधनाला काय म्हणतात ?
उत्तर -- फॅदोमीटर 
----------------------------------------
(60) रक्तदाब कोणत्या साधनाच्या सहाय्याने मोजला जातो ?
उत्तर -- स्पीग्मोमॅनोमीटर 
----------------------------------------
(61) तापमान मोजण्यासाठी कशाचा वापर करतात ?
उत्तर -- थर्मामीटर 
----------------------------------------
(62) समुद्राची खोली मोजण्यासाठी..... वापरतात.
उत्तर -- सोनार तंत्रज्ञान 
----------------------------------------
(63) ध्वनीचा वेग हवेपेक्षा पाण्यामध्ये ..... असतो.
उत्तर -- खूपच अधिक 
----------------------------------------
(64) सूर्यप्रकाशात एकूण किती रंग समाविष्ट असतात ?
उत्तर -- 7 ( सात )
----------------------------------------
(65) इंद्रधनुष्यातील सप्तरंग एकत्र आल्यास ..... रंगाचा प्रकाश मिळेल.
उत्तर -- पांढरा 
----------------------------------------
(66) गुरुत्वाकर्षणाचा सिद्धांत कोणी मांडला ?
उत्तर -- न्यूटन 
----------------------------------------
(67) जेव्हा एखादी वस्तू पृथ्वीकडे ओढली जाते, तेव्हा त्या वस्तुवर कोणत्या बलाची क्रिया होत असते ?
उत्तर -- गुरूत्वीय बल 
----------------------------------------
(68) समुद्रातील त्सुनामी लाटा कशामुळे निर्माण होतात ?
उत्तर -- पाण्यातील भूकंप 
----------------------------------------
(69) कोणताही पदार्थ द्रवात बुडविला असता त्याचे ..... कमी होते.
उत्तर -- वजन 
----------------------------------------
(70) पाणी कोणत्या तापमानावर उकळते ?
उत्तर -- 100 डिग्री सेंटीग्रेड 
----------------------------------------
(71) कोणत्या पदार्थावर चुंबकीय परिणाम होत नाही ?
उत्तर -- रबर 
--------------------------------------
(72) पितळ हे संमिश्र कोणत्या धातूचे बनलेले आहे ?
उत्तर -- तांबे व जस्त 
----------------------------------------
(73) कोणता धातू लोखंडाचे गंजणे (Rusting ) रोखतो ?
उत्तर -- जस्त ( Zink )
------------------------------------------
(74) उच्च दर्जाच्या लोखंड ( steel ) निर्मितीसाठी कोणता धातू वापरला जातो ?
उत्तर -- मॅंगनीज 
----------------------------------------
(75) कार्बनचे सर्वात कठीण रूप कोणते ?
उत्तर -- हिरा 
----------------------------------
(76) ब्राॅझ या संमिश्रामध्ये धातुंचे प्रमाण किती असते ?
उत्तर -- 90 % तांबे व 10 % कथिल 
----------------------------------------
(77) अॅल्युमिनिअम हे कोणत्या खनिजापासून बनविले जाते ?
उत्तर -- बाॅक्साईट 
----------------------------------------
(78) कक्ष तापमानाला द्रव स्थितीत असणारा एकमेव धातू कोणता ?
उत्तर -- पारा 
---------------------------------------
(79) चांदी हा नरम धातू आहे. त्याचा ...... संयोग केल्यास तो दागिने अथवा नाणी बनविण्यास मदत करतो.
उत्तर -- तांब्याबरोबर 
----------------------------------------
(80) हिरा ( डायमंड ) हा मानवास माहीत असलेला सर्वात ..... पदार्थ आहे.
उत्तर -- कठीण 
----------------------------------------
(81) भांड्यांना कल्हई करण्यासाठी कशाचा वापर केला जातो ?
उत्तर -- कथिल 
----------------------------------------
(82) सोने या पदार्थाची रासायनिक संज्ञा कोणती ?
उत्तर -- Au 
----------------------------------------
(83) पोलाद हे संमिश्र कशापासून बनवतात ?
उत्तर -- लोह आणि कार्बन 
----------------------------------------
(84) वातावरणातील सर्वात मुबलक वायू कोणता आहे ?
उत्तर -- नायट्रोजन 
----------------------------------------
(85) हवेमध्ये ऑक्सिजनचे प्रमाण किती आहे ?
उत्तर -- 21 %
----------------------------------------
(86) सजीव जिवंत राहण्यासाठी हवेतील कोणत्या वायुचा उपयोग होतो.
उत्तर -- ऑक्सिजन 
----------------------------------------
(87) सर्वात हलका वायू कोणता ?
उत्तर -- हायड्रोजन 
----------------------------------------
(88) पदार्थाच्या लहानात लहान कणाला काय म्हणतात ?
उत्तर -- अणू 
----------------------------------------
(89) आवळा या फळामध्ये नैसर्गिकरित्या मुबलक आढळणारे आम्ल ( अॅसिड ) कोणते ?
उत्तर -- सायट्रिक अॅसिड 
----------------------------------------
(90) लिंबाच्या रसामध्ये कोणते आम्ल असते ?
उत्तर -- सायट्रिक आम्ल 
----------------------------------------
(91) आम्ल पदार्थाची चव कशी असते ?
उत्तर -- आंबट 
----------------------------------------
(92) लाल मुंग्यांच्या दंशामध्ये कोणते आम्ल असते ?
उत्तर -- फाॅर्मिक आम्ल 
----------------------------------------
(93) दहीमध्ये कोणते आम्ल असते ?
उत्तर -- लॅक्टीक आम्ल 
----------------------------------------
(94) स्वयंपाकासाठी वापरले जाणारे मीठ म्हणजे काय ?
उत्तर -- सोडियम क्लोराईड 
----------------------------------------
(95) बेकिंग सोड्याचे रासायनिक नाव ...... आहे.
उत्तर -- सोडियम बायकार्बेनेट 
----------------------------------------
(96) धुण्याचा सोडा सामान्यत: काय आहे ?
उत्तर -- सोडियम कार्बोनेट 
----------------------------------------
(97) कोणता वायू हा पेट्रोल वाहनातून निघणाऱ्या धुरातील विषारी वायू आहे ?
उत्तर -- कार्बन मोनाॅक्साईड 
----------------------------------------
(98) गोबर गॅस सयंत्रातून कोणता वायू तयार होतो ?
उत्तर -- मिथेन 
----------------------------------------
(99) पाण्यामध्ये कोणकोणते घटक असतात ?
उत्तर -- ऑक्सिजन आणि हायड्रोजन 
----------------------------------------
(100) केक आणि पाव सच्छिद्र व हलके बनविण्यासाठी कशाचा उपयोग करतात ?
उत्तर -- सोडियम बायकार्बोनेट 
----------------------------------------
(101)कोणास वैश्विक द्रावक म्हणून ओळखतात ?
उत्तर -- पाणी 
----------------------------------------
(102) भोपाळ वायू दुर्घटनेत कोणता वायू बाहेर पडला ?
उत्तर -- मिथिल आइसोसायनेट 
----------------------------------------
(103) मतदानाच्या शाईमध्ये कोणत्या रसायनांचा वापर केला जातो ?
उत्तर -- सिल्व्हर नायट्रेट 
----------------------------------------
(104) मिथेन ....... मध्ये सापडतो.
उत्तर -- गोबर गॅस 
----------------------------------------
(105) तुरटी कोणत्या कारणासाठी वापरतात ?
उत्तर -- रक्तप्रवाह थांबवण्यासाठी 
----------------------------------------
(106) कच्ची फळे पिकविण्यासाठी ..... हा गॅस वापरतात.
उत्तर -- इथिलिन 
----------------------------------------
(107) जीवाश्म इंधन कोणते ?
उत्तर -- पेट्रोलियम 
----------------------------------------
(108) अग्निशमन यंत्रामध्ये कोणता वायू वापरतात ?
उत्तर -- कार्बन डायऑक्साइड 
----------------------------------------
(109) कोणत्या वायूस हसवणारा वायू असे म्हटले जाते ?
उत्तर -- नायट्रस ऑक्साईड 
----------------------------------------
(110) बायोगॅस मध्ये कोणता वायू आहे ?
उत्तर -- मिथेन 
----------------------------------------
(111) स्वयंपाकाच्या गॅस सिलेंडरमध्ये भरलेला गॅस कोणत्या स्वरूपात असतो ?
उत्तर -- द्रवरूप 
----------------------------------------
(112) चुनखडीस खूप उष्णता दिली असता ..... वायू बाहेर पडतो.
उत्तर -- कार्बन डायऑक्साईड 
----------------------------------------
(113) बटाटा चीप्स उत्पादक ते चीप्स बॅगत भरताना त्या सोबत कोणता वायू भरतात ?
उत्तर -- नायट्रोजन 
----------------------------------------
(114) अग्निशमन नळकांड्यामध्ये कोणता वायू वापरला जातो ?
उत्तर -- कार्बन डायऑक्साइड 
----------------------------------------
(115) काळे सोने कशाला संबोधले जाते ?
उत्तर -- खनिज तेल 
----------------------------------------
(116) चष्म्याचे भिंग कोणत्या काचेपासून बनवितात ?
उत्तर -- फ्लिट काच 
----------------------------------------
(117) बर्फामध्ये काय मिसळल्यानंतर तो वितळण्यास खूपच वेळ लागतो ?
उत्तर -- मीठ 
----------------------------------------
(118) अणुभट्टयांमध्ये इंधन म्हणून कशाचा वापर करतात ?
उत्तर -- युरेनियम 
---------------------------------------
(119) कोणास भारताच्या अणुविज्ञानाचे जनक असे म्हटले जाते ?
उत्तर -- डॉ. होमी भाभा 
----------------------------------------
(120) अणुशक्तीचे जनक कोणाला म्हटले जाते ?
उत्तर -- रूदरफोर्ड 
----------------------------------------
(121) दूधाचे दही होणे याला कोणता बदल म्हणतात ?
उत्तर -- रासायनिक 
----------------------------------------
(122) वनस्पतीचे शरीर बांधणीसाठी कोणते घटक आवश्यक आहेत ?
उत्तर -- कार्बन, हायड्रोजन आणि प्राणवायू 
----------------------------------------
(123) तंबाखूमध्ये असणारे विषारी द्रव्य कोणते ?
उत्तर -- निकोटिन 
----------------------------------------
(124) संपूर्ण परजीवी वनस्पती कोणती आहे ?
उत्तर -- बांडगूळ व अमरवेल 
----------------------------------------
(125) कोणत्या द्रव्यामुळे झाडाची पाने हिरवी दिसतात ?
उत्तर -- क्लोरोफिल 
----------------------------------------
(125) वनस्पतीला भावना असतात असा सिद्धांत कोणी मांडला ?
उत्तर -- डॉ. जगदीशचंद्र बोस 
----------------------------------------
(126) जेव्हा वनस्पती सूर्यप्रकाशात प्रकाश संश्लेषणाची
क्रिया करतात तेव्हा कोणता वायू सोडतात.
उत्तर -- ऑक्सिजन 
----------------------------------------
(127) वनस्पतींच्या ...... प्रक्रियेने दगडी कोळसा तयार होतो  ?
उत्तर -- कार्बनीकरण 
----------------------------------------
(128) पानांमध्ये हरितद्रव्य तयार होण्यास काय आवश्यक असते ?
उत्तर -- सूर्यप्रकाश 
------------------------
(129) सरपटणारे प्राणी .... असतात.
उत्तर -- शीत रक्ताचे 
----------------------------------------
(130) एकपेशीय सजीव कोणता आहे  ?
उत्तर -- अमीबा 
----------------------------------------
(131) ..... प्रजातीची संख्या जगात सर्वात जास्त आहे ?
उत्तर -- किटक 
----------------------------------------
(132) मानवी मनाचा अभ्यास करणाऱ्या शास्त्राला काय म्हणतात ?
उत्तर -- सायकाॅलाॅजी 
----------------------------------------
(133) रक्त गोठण्यासाठी ( Blood clotting ) क्रिया सुरू करण्याचे कार्य कोण करतात ?
उत्तर -- रक्तपट्टीका 
----------------------------------------
(134) निरोगी माणसाचा रक्तदाब किती असतो ?
उत्तर -- 120 / 80 
----------------------------------------
(135) रक्तदाब ( ब्लड प्रेशर ) मोजण्यासाठी कोणते उपकरण वापरतात ?
उत्तर -- स्पिग्मोमॅनोमीटर 
----------------------------------------
(136) हृदय आणि त्याचे कार्य या संबंधित शास्त्रास काय म्हणतात ?
उत्तर -- कार्डिऑलाॅजी 
----------------------------------------
(137) रक्तातील हिमोग्लोबिनमध्ये  ..... हा खनिज पदार्थ असतो.
उत्तर -- लोह ( Fe )
----------------------------------------
(138) कोणता रक्तगट सार्वत्रिक प्राप्तकर्ता आहे ?
उत्तर -- AB 
----------------------------------------
(139) सामान्यपणे निरोगी मानवाच्या हृदयाचे दर मिनिटास किती ठोके पडतात.
उत्तर -- 72
----------------------------------------
(140) कोणता रक्तगट सार्वत्रिक दाता आहे ?
उत्तर -- O 
----------------------------------------
(141) फुफ्फुसाचे मुख्य कार्य कोणते ?
उत्तर -- रक्ताचे शुध्दीकरण 
----------------------------------------
(142) कोणता रक्तगट तुरळक आहे ?
उत्तर -- AB 
----------------------------------------
(143) शरीराच्या सर्व भागातील रक्त हृदयाकडे वाहून आणणा-या रक्तवाहिन्यांना ..... म्हणतात.
उत्तर -- शिरा 
----------------------------------------
(144) बालकाचा रक्तगट AB असल्यास पालकाचा रक्तगट कोणता असेल ?
उत्तर --  A किंवा B ( ए किंवा बी )
----------------------------------------
(145) दागिने तयार करण्यासाठी किती कॅरेट सोने वापरतात  ?
उत्तर -- 22 कॅरेट 
-----------------------------------------&
(146) जस्त आणि तांबे यांच्या मिश्रणापासून कोणते संमिश्र तयार करतात ?
उत्तर -- पितळ 
----------------------------------------------
(147) गढूळ पाणी निवळण्यासाठी काय वापरतात ?
उत्तर -- तुरटी 
----------------------------------------------
(148) कोणते पाणी हे बहुतांशी शुध्द पाणी असते ?
उत्तर -- पावसाचे 
----------------------------------------------
(149) कोणता रोग हा प्रदूषित पाण्यापासून होतो ?
उत्तर -- कावीळ 
----------------------------------------------
(150) कोणत्या क्रियेने द्रवाचे रूपांतर वायूत होते ?
उत्तर -- बाष्पीभवन क्रिया 
----------------------------------------------
(151) कोणत्या क्रियेने द्रव पदार्थाचे रूपांतर स्थायूत होते ?
उत्तर -- गोठण क्रिया 
----------------------------------------------
(152) कोणत्या क्रियेने वायुरूप पदार्थाचे रूपांतर द्रवरूप पदार्थात होते ?
उत्तर -- संघनन क्रिया 
----------------------------------------------
(153) पदार्थाच्या वितळण्याच्या तापमानास काय म्हणतात ?
उत्तर -- संघनन 
----------------------------------------------
(154) बाष्पीभवन क्रियेचा वेग कशावर अवलंबून असतो ?
उत्तर -- उच्च तापमान / वा-याची गती / पसरटपणा.
----------------------------------------------
(155) एकमेकांशी संबंध दाखवणारा विभिन्न जातीसमूहास काय म्हणतात ?
उत्तर -- प्रजाती 
----------------------------------------------
(156) जवळचे संबंध दर्शविणा-या प्रजातींच्या समूहास कोणत्या नावाने संबोधतात ?
उत्तर -- कुल 
----------------------------------------------
(157) विषमज्वर हा रोग कोणत्या कारणामुळे होतो ?
उत्तर -- दूषित पाणी 
----------------------------------------------
(158) काॅलरा हा रोग कोणत्या कारणामुळे होतो ?
उत्तर -- साथीचे रोग 
----------------------------------------------
(159) क्षय रोगाचा प्रसार कशाद्वारे होतो ?
उत्तर -- दूषित हवा 
----------------------------------------------
(160) कोणत्या रोगामध्ये त्वचेवर लहान लहान फोड येऊन ते पाण्याच्या फोडासारखे दिसतात व काही दिवसात त्यावर खपली धरते ?
उत्तर -- कांजिण्या 
----------------------------------------------
(161) कोणत्या रोगाचा प्रसार घरमाश्यांमुळे दूषित झालेले अन्न आणि पाणी यामुळे होतो ?
उत्तर -- काॅलरा 
----------------------------------------------
(162) कोणता पिसाळलेला प्राणी चालल्यास रेबीज रोज होऊ शकतो ?
उत्तर -- कुत्रा / मांजर / माकड 
----------------------------------------------
(163) ठराविक मुदतीचा ताप येणे हे लक्षण कोणत्या रोगाचे आहे ?
उत्तर -- विषमज्वर 
----------------------------------------------
(164) बारीक ताप येणे आणि थुंकीतून रक्त पडणे ही लक्षणे कोणत्या रोगाची आहेत ?
उत्तर -- क्षय 
----------------------------------------------
(165) निरोगी व्यक्तीला लस दिल्याने काय होते ? ( कशासाठी देतात ? )
उत्तर -- व्यक्तीच्या शरीराची रोगप्रतिकार शक्ती वाढते.
----------------------------------------------
(166) कोणत्या रोग्यास जलसंजीवनी द्यावी लागते ?
उत्तर -- हगवण 
----------------------------------------------
(167) हिमोग्लोबीनचा रंग कोणता आहे ?
उत्तर -- तांबडा 
----------------------------------------------
(168) रक्तगटाचे मुख्य प्रकार किती आहेत ?
उत्तर -- चार 
----------------------------------------------
(169) कोणता रक्तगट असलेल्या व्यक्तीस ' सर्व योग्य ग्राहीता ' म्हणतात ?
उत्तर -- AB 
----------------------------------------------
(170) रक्ताभिसरण संस्थेचे सर्वात महत्त्वाचे इंद्रिय कोणते आहे ?
उत्तर -- हृदय 
----------------------------------------------
(171) मानवी हृदय किती कप्प्यांमध्ये विभागलेले आहे ?
उत्तर -- चार 
----------------------------------------------
(172) निरोगी माणसाच्या हृदयाचे ठोके प्रती मिनिटास किती असतात ?
उत्तर -- 72
----------------------------------------------
(173) हिरड्या सुजणे व त्यातून रक्त येणे ही कोणत्या रोगाची लक्षणे आहेत ?
उत्तर -- स्कव्र्ही
----------------------------------------------
(174) लठ्ठ व्यक्तींना कोणता रोग होण्याचा संभव अधिक असतो.
उत्तर -- मधुमेह 
----------------------------------------------
(175) मेंदूला रक्त पुरवठा करणारी धमनी बंद झाली, तर व्यक्तीला कशाचा झटका येतो ?
उत्तर -- अर्धांगाचा 
----------------------------------------------
(176) कोणत्या ग्रंथीमध्ये इन्सुलिन स्त्रवते.
उत्तर -- स्वादुपिंड 
----------------------------------------------
(177) कमी तापमानात साठलेली कोणती फळे काळी पडतात ?
उत्तर -- केळी 
----------------------------------------------
(178) कोणत्या धातूच्या वा मिश्रधातूच्या भांड्यात ठेवलेले दूध हिरवट होते ?
उत्तर -- तांबे 
--------------------------------------------
(179) कोणत्या भांड्यात ठेवलेले ताक खराब होते ?
उत्तर -- पितळेचे भांडे 
----------------------------------------------
(180) कोणत्या दोन तंत्रज्ञानाच्या एकत्र उपयोगाची परिणती ई - मेल ( ई - पत्र ) ही आहे ?
उत्तर -- संगणक आणि संचारण तंत्रज्ञान 
----------------------------------------------
(181) अवकाशात जाणारा पहिला मनुष्य कोण होता ?
उत्तर -- युरी गागारीन 
----------------------------------------------
(182) सर्वप्रथम चंद्रावर उतरणारा, पाय ठेवणारा मानव कोणता ?
उत्तर -- नील आर्मस्ट्राँग 
----------------------------------------------
(183) भारतीय अवकाश संशोधन संस्था ( ISRO ) केव्हा स्थापन करण्यात आली ?
उत्तर -- 1969
----------------------------------------------
(184) भारताचा पहिला उपग्रह कोणता आहे ?
उत्तर -- आर्यभट्ट 
----------------------------------------------
(185) सजीव पेशीमध्ये बदल घडवून आणणा-या कार्याचा अभ्यास कोणत्या तंत्रज्ञानात होतो ?
उत्तर -- जैव 
----------------------------------------------
(186) संगणकात माहिती साठविणा-या घटकास काय म्हणतात ?
उत्तर -- चीप 
----------------------------------------------
(187) अनेक वायूंपासून बनलेल्या हवेला काय म्हणतात ?
उत्तर -- वातावरण 
----------------------------------------------
(188) सूर्यापासून सर्वांत जवळ असणारा ग्रह कोणता आहे ?
उत्तर -- बुध 
----------------------------------------------
(189) पृथ्वी हा एक ....... आहे ?
उत्तर -- ग्रह 
----------------------------------------------
(190) आकाशातील मोठी अंतरे मोजण्यासाठी खगोलशास्त्रज्ञ कोणत्या एककाचा उपयोग करतात ?
उत्तर -- प्रकाशवर्ष 
----------------------------------------------
(191) आम्ल पदार्थाची चव कशी असते ?
उत्तर -- आंबट 
----------------------------------------------
(192) लोखंडाचे क्षरण कोणत्या जिल्ह्यात उपायाने थांबतात ?
उत्तर -- जस्ताचा मुलामा 
----------------------------------------------
(193) धातू ओढून तार काढता येणा-या गुणधर्मास काय म्हणतात ?
उत्तर -- तन्यता
----------------------------------------------
(194) धातू विद्युतसुवाहक असतात. विद्युतवाहक तारा कोणत्या धातूपासून बनवतात ?
उत्तर -- तांबे 
----------------------------------------------
(195) हवेच्या प्रदूषणात कोणत्या घटकामुळे वाढ झाली आहे ?
उत्तर -- आधुनिकीकरण 
----------------------------------------------
(196) ग्रामीण भागात प्रदूषण कोणत्या घटकामुळे घडून येते ?
उत्तर -- गोव-यांचे ज्वलन 
----------------------------------------------
(197) भाताचा पेंढा उघड्यावर जाळल्यामुळे कोणता वायू तयार होतो ?
उत्तर -- कार्बन डायऑक्साइड 
----------------------------------------------
(198) वणव्यामुळे कोणते प्रदूषण घडून येते ?
उत्तर -- हवेचे प्रदुषण 
----------------------------------------------
(199) हवेच्या प्रदूषणाचा वनस्पतीवर काय परिणाम होतो ?
उत्तर -- पाने पिवळी किंवा रंगहीन होतात.
----------------------------------------------
(200) जंगलतोड आणि इंधनाच्या ज्वलनातून कोणत्या वायूचे प्रमाण वाढत आहे ?
उत्तर -- कार्बनडायऑक्साइड 
----------------------------------------------
(201) पृथ्वीवरील जागतिक तापमान वाढ होण्याचे मुख्य कारण कोणते आहे ?
उत्तर -- CO2 ची वाढ 
----------------------------------------------
(202) दूरदर्शन संचामध्ये कोणत्या पदार्थाचा उपयोग करतात ?
उत्तर -- किर्णोत्सारी 
----------------------------------------------
(203) क्षेत्रफळ, अंतर, घनफळ, वजन, वेळ यामुळे कोणता संबोध स्पष्ट होतो ?
उत्तर -- मापन 
----------------------------------------------
(204) लांबी मोजण्याचे प्रमाणित एकक कोणते ?
उत्तर -- मीटर 
----------------------------------------------
(205) ब्लिचिंग पावडर कशासाठी वापरली जाते ?
उत्तर -- पाण्याचे निर्जंतुकीकरण, दुर्गंधीनाशक म्हणून.
----------------------------------------------
(206) झाडाचे वय कशावरून ठरवितात ?
उत्तर -- झाडाच्या खोडावरील वर्तुळे 
----------------------------------------------
(207) डेंग्यू रोग कशामुळे प्रसारित होतो ?
उत्तर -- मच्छर चावणे 
----------------------------------------------
(208) रेफ्रिजेटर कोणत्या डिग्री अंशाच्या रेंजमध्ये कार्य करते ?
उत्तर --  2 -- 8
----------------------------------------------
(209) संगणकाचा वेग व क्षमता कशावर अवलंबून असते ?
उत्तर -- रॅम 
----------------------------------------------
(210) मज्जासंस्था व त्याच्या विकाराच्या अभ्यासास काय म्हणतात ?
उत्तर -- न्यूराॅलाॅजी
 ----------------------------------------------
(211) एकपेशीय प्राण्यास काय म्हणतात ?
उत्तर -- आदिजीव 
----------------------------------------------
(212) फुफ्फुसाचे मुख्य कार्य कोणते ?
उत्तर -- रक्ताचे शुद्धीकरण 
----------------------------------------------
(213) सूर्यमालेतील सर्वात मोठा ग्रह कोणता ?
उत्तर -- गुरू 
----------------------------------------------
(214) ' ऑक्सिजन ' वायूचा शोध कोणी लावला ?
उत्तर -- जोसेफ प्रिस्टले 
----------------------------------------------
(215) आकाशातील सर्व गोलांना काय म्हणतात ?
उत्तर -- खगोल 
----------------------------------------------
(216) तापमान ........ मध्ये मोजतात.
उत्तर -- अंश सेल्सिअस 
----------------------------------------------
(217) नैसर्गिक पर्यावरणाचे घटक कोणते ?
उत्तर -- हवामान, वनस्पती, प्राणी.
----------------------------------------------
(218) पृथ्वीच्या पृष्ठभागापैकी सुमारे ...... भाग जलाशयाची व्यापलेला आहे.
उत्तर -- 71 %
----------------------------------------------
(219) पृथ्वीच्या पृष्ठभागापैकी सुमारे ...... भाग हा जमिनीने व्यापलेला आहे.
उत्तर -- 29 %
----------------------------------------------
(220) पृथ्वीवरील पाण्याने व्यापलेल्या विशाल क्षेत्रामुळे पृथ्वीला ........ म्हणतात.
उत्तर -- जलग्रह 
----------------------------------------------
(221) सागरतळात भूकंप झाल्याने काय घडते ?
उत्तर -- त्सुनामी लाटा 
----------------------------------------------
(222) स्वतःचे अन्न तयार करणाऱ्या सजीवांना काय म्हणतात ?
उत्तर -- स्वयंपोषी 
----------------------------------------------
(223) वाळवंटी क्षेत्रात भूगर्भातील पाण्याची पातळी .... असते ?
उत्तर -- सर्वात खाली 
----------------------------------------------
(224) वाहनांमुळे होणारे प्रदुषण कमी करण्याचा उपाय काय आहे ?
उत्तर -- वायूरूप इंधनाचा वापर 
----------------------------------------------
(225)  मानवी पेशीत किती गुणसूत्रे असतात ?
उत्तर -- 46 (23 जोड्या)
----------------------------------------------
(226) मानवी शरीराचे सर्वसामान्य तापमान किती असते ?  
उत्तर -- 37° सेल्सिअस (98.4 फॅरनहाईट)
----------------------------------------------
(227) अजिबात प्रदूषण न करणारा स्वच्छ स्त्रोत कोणता ?
उत्तर -- सौर ऊर्जा 
----------------------------------------------
(228) भूपृष्ठावरील ऊर्जाचा सर्वात मोठा स्त्रोत कोणता ?
उत्तर -- सूर्य
----------------------------------------------
(229) पाण्याचे आकारमान वाढते जेव्हा ते ...... रूपात असते ?
उत्तर -- स्थायू 
----------------------------------------------
(230) वातावरणातील पाण्याच्या वाफेस ..... म्हणतात.
उत्तर -- आर्द्रता 
----------------------------------------------
(231) रक्त गटाचा शोध कोणी लावला ?
उत्तर -- कार्ल लॅडस्टईनर
----------------------------------------
(232) कुत्रे चावल्यावर देण्यात येणारी लस कोणी शोधून काढली ?
उत्तर -- लुई पाश्चर 
----------------------------------------------
(233) काळे सोने कशास म्हणतात ?
उत्तर -- पेट्रोलियम 
----------------------------------------------
(234) विद्युत दिव्यात कोणता वायू वापरला जातो ?
उत्तर -- नायट्रोजन 
----------------------------------------------
(235) माणसाच्या पाठीच्या कण्यात किती मणके असतात ?
उत्तर -- 24
---------------------------------
(236) मानवी हृदयाला किती कप्पे असतात ?
उत्तर -- चार 
-----------------------
(237) धुम्रपानामुळे .... या अवयवांचा कॅन्सर होवू शकतो ?
उत्तर -- फुफ्फुस 
------------------------
(238) जिभेच्या शेंड्यावर कोणती चव समजते ?
उत्तर -- गोड
-----------------------------------
(239) डोक्यात एकूण किती हाडे असतात ?
उत्तर -- आठ
-----------------------------------
(240) ध्वनीची तीव्रता कोणत्या एककात मोजली जाते ?
उत्तर -- डेसिबल
-----------------------------------
(241) छातीचा पिंजरा किती हाडांनी बनतो ?
उत्तर -- पंचवीस 
-----------------------------------
(242) जिभेच्या पाठीमागील भागात कोणती चव समजते ?
उत्तर -- कडू 
-----------------------------------
(243) मानवी रक्ताची चव कशी असते ?
उत्तर -- खारट 
-----------------------------------
(244) काविळ हा आजार शरीरातील कोणत्या अवयवावर परिणाम करतो ?
उत्तर -- यकृत 
-----------------------------------
(245) शरीराच्या एकूण वजनाच्या किती टक्के वजन रक्ताचे असते ?
उत्तर -- 8 %
-----------------------------------
(246) सर्व योग्य दाता कोणत्या रक्त गटास म्हटले जाते ?
उत्तर -- " O " रक्त गट
-----------------------------------
(247) जगात सर्वात कमी असलेला रक्तगट कोणता ?
उत्तर -- AB 
-----------------------------------
(248) सर्व ग्राही दाता म्हणून कोणता रक्त गट ओळखला जातो ?
उत्तर -- AB +
-----------------------------------
(249) रक्तदान करतांना किती रक्त घेतले जाते ?
उत्तर -- 300 मि. ली 
-----------------------------------
(250) शरीरात रक्तपुरवठा कोणत्या अवयवामुळे होतो ?
उत्तर -- हृदय
-----------------------------------
(251) मानवी शरीराचे तापमान सर्वसामान्य किती सेल्सिअस असते ?
उत्तर -- 37 सेल्सिअस 
-----------------------------------
(252) लहान बाळाला दूधाचे दात कधी पासून येतात ?
उत्तर -- ६ महिने
-----------------------------------
(253) कोणत्या रक्तगटास जागतिक देणगीदार म्हणतात ?
उत्तर --  ओ  (O )
-----------------------------------
(254) मानवी शरीरातील सर्वात मोठी ग्रंथी कोणती ?
उत्तर -- यकृत 
-----------------------------------
(255) डायलिसिस ही उपचार पद्धती कोणत्या आजारात करतात ?
उत्तर -- मूत्रपिंडाचे विकार
-----------------------------------
(256)पोलिओ या रोगामुळे शरीराच्या कोणत्या भागात इजा होते ?
उत्तर -- मज्जासंस्था
-----------------------------------
(257) रक्त गटाचा शोध कोणी लावला ?
उत्तर -- कार्ल लॅडस्टईनर
===========================
संकलक:- 
शंकर मुराबाई सिताराम चौरे (प्रा. शिक्षक)
जिल्हा परिषद प्राथमिक शाळा - गरताड (गावठाण)
केंद्र - रोहोड,  ता. साक्री जि. धुळे 
9422736775 / 7721941496

Friday, 27 February 2026

मराठी भाषा / व्याकरण प्रश्नावली

(१) ' चांदणी ' या शब्दाचे वचन बदलून येणारे रूप सांगा.
उत्तर --- चांदण्या 
-------------------------------------
(२) सिंहाच्या आवाजाला काय म्हणतात ?
उत्तर --- गर्जना 
---------------------------------------
(३) ' ससा ' या शब्दाचे अनेकवचन रूप सांगा.
उत्तर --- ससे 
----------------------------------------
(४) अस्वलाचा खेळ करणाऱ्या व्यक्तीस काय म्हणतात ?
उत्तर --- दरवेशी 
----------------------------------------
(५) ' समशेर ' या शब्दाचा समानार्थी शब्द सांगा.
उत्तर --- तलवार 
----------------------------------------
(६) ' म्हैस ' या शब्दाचे अनेकवचन कोणते ?
उत्तर --- म्हशी 
----------------------------------------
(७) ' थोरला ' या शब्दाचा विरुद्धार्थी शब्द सांगा.
उत्तर --- धाकटा 
----------------------------------------
(८) ' मित्र ' या शब्दाचे अनेकवचन रूप सांगा.
उत्तर --- मित्र 
----------------------------------------
(९) ' बलवान ' या शब्दाचा विरुद्धार्थी शब्द कोणता ?
उत्तर --- दुर्बल 
----------------------------------------
(१०) ' बेडूक ' या शब्दाचे स्त्रीलिंगी रूप सांगा.
उत्तर --- बेडकी 
----------------------------------------
(११) ' तळे ' या शब्दाचे अनेकवचन कोणते ?
उत्तर --- तळी 
----------------------------------------
(१२) ' उंट ' या शब्दाचे स्त्रीलिंगी रूप सांगा.
उत्तर --- सांडणी 
----------------------------------------
(१३) ' वेल ' या शब्दाचे अनेक वचन शब्द कोणता ?
उत्तर --- वेली 
----------------------------------------
(१४)  ' उंदीर ' या नामाचे अनेक वचन कोणते ?
उत्तर --- उंदीर 
----------------------------------------
(१५) ' दोषी '  या शब्दाच्या विरूद्धार्थी शब्द सांगा.
उत्तर --- निर्दोष 
----------------------------------------
(१६) 'अंबर ' या शब्दासाठी समानार्थी शब्द सांगा.
उत्तर --- आकाश 
----------------------------------------
(१७) ' भाकरी ' या शब्दासाठी अनेकवचनी शब्द सांगा.
उत्तर --- भाक-या 
----------------------------------------
(१८)  ' विहीर ' या शब्दाचे अनेकवचन कोणते ?
उत्तर --- विहीरी 
----------------------------------------
(१९)  ' मडके ' या शब्दाचे अनेकवचन सांगा.
उत्तर --- मडकी 
----------------------------------------
(२०) ' रोख ' या शब्दाचा विरुद्धार्थी शब्द सांगा.
उत्तर --- उधार 
----------------------------------------
(२१)  ' पणती ' या शब्दाचे अनेकवचन सांगा.
उत्तर --- पणत्या 
----------------------------------------
(२२) ' रस्ता ' या शब्दाचे अनेकवचन सांगा.
उत्तर --- रस्ते 
----------------------------------------
(२३) ' दिवस ' या शब्दाचे अनेकवचन सांगा.
उत्तर --- दिवस 
----------------------------------------
(२४) ' मांजर ' या शब्दाचे अनेकवचन सांगा.
उत्तर --- मांजरी 
----------------------------------------
(२५) ' रात्र ' या शब्दाचे अनेकवचन सांगा.
उत्तर --- रात्री 
----------------------------------------
(२६) ' सुई '  या शब्दाचे अनेकवचन सांगा.
उत्तर --- सुया 
----------------------------------------
(२७) ' मासा ' या शब्दाचे अनेकवचन सांगा.
उत्तर --- मासे 
----------------------------------------
(२८) ' आरसा ' या शब्दाचे अनेकवचन सांगा.
उत्तर --- आरसे 
----------------------------------------
(२९)  ' गाय ' या शब्दाचे अनेकवचन काय होईल.
उत्तर --- गायी / गाई 
----------------------------------------
(३०) ' शाळा ' या शब्दाचे अनेकवचन सांगा.
उत्तर --- शाळा 
----------------------------------------
(३१) ' दीन ' या शब्दाचा विरुद्धार्थी शब्द कोणता ?
उत्तर --- श्रीमंत 
----------------------------------------
(३२) ' अति ' या शब्दाचा विरुद्धार्थी शब्द सांगा.
उत्तर --- अल्प 
----------------------------------------
(३३) ' शिस्त ' या शब्दाचे विरूद्धार्थी शब्द सांगा.
उत्तर --- बेशिस्त 
----------------------------------------
(३४) ' निरक्षर ' या शब्दाचा विरुद्धार्थी शब्द सांगा.
उत्तर --- साक्षर 
----------------------------------------
(३५)  ' अंत ' या शब्दाचा समानार्थी शब्द सांगा.
उत्तर --- शेवट 
----------------------------------------
(३६)  ' कोंदड ' या शब्दाचा समानार्थी शब्द सांगा.
उत्तर --- धनुष्य 
----------------------------------------
(३७)  ' रजनी ' या शब्दाचा अर्थ काय होतो ?
उत्तर --- रात्र 
----------------------------------------
(३८) ' वृक्ष, तरू ' या शब्दाचा समानार्थी शब्द सांगा.
उत्तर --- झाड 
----------------------------------------
(३९) ' तीन रस्ते एकवटतात, त्या जागेला ' काय म्हणतात ?
उत्तर --- तिठा 
----------------------------------------
(४०) घोडे बांधण्याच्या जागेस काय म्हणतात ?
उत्तर --- पागा 
----------------------------------------
(४१) चार रस्ते एकत्र येतात त्या ठिकाणाला काय म्हणतात ?
उत्तर --- चौक 
----------------------------------------
(४२) गाढवाच्या पिल्लाला काय म्हणतात ?
उत्तर --- शिंगरू 
----------------------------------------
(४३) कोणाच्या पिलास बछडा म्हणतात ?
उत्तर -- वाघाच्या 
----------------------------------------
(४४) कोणाच्या पिल्लास शावक म्हणतात ?
उत्तर --- हरीण 
----------------------------------------
(४५) ज्या स्त्रीचा नवरा वारला आहे त्या स्त्रीला काय म्हणतात ?
उत्तर --- विधवा 
----------------------------------------
(४६) धरणी, वसुंधरा ही कोणत्या शब्दाचे समानार्थी शब्द आहेत ?
उत्तर --- पृथ्वी
----------------------------------------
(४७)  ' आण्णा ' हा शब्द कोणत्या भाषेतील आहे ?
उत्तर --- कानडी
----------------------------------------
(४८) ' घी ' हा शब्द कोणत्या भाषेतील आहे ?
उत्तर --- गुजराती 
----------------------------------------
(४९) ' चिल्ली पिल्ली , मठ्ठा ' हे शब्द कोणत्या भाषेतला आहेत ?
उत्तर --- तमिळ 
----------------------------------------
(५०)  ' वाघ ' या शब्दाचे स्त्रीलिंगी रूप सांगा.
उत्तर --- वाघीण 
----------------------------------------
(५१). ' दिवा ' या शब्दाचे लिंग ओळखा.
उत्तर --- पुल्लिंग 
----------------------------------------
(५२) ' वानर ' या शब्दाचे स्त्रीलिंगी रूप सांगा.
उत्तर --- वानरी 
----------------------------------------
(५३) ' रेडा ' या शब्दाचे स्त्रीलिंगी रूप सांगा.
उत्तर --- म्हैस 
----------------------------------------
(५४) ' बैल ' या शब्दाचे स्त्रीलिंगी रूप सांगा.
उत्तर --- गाय 
----------------------------------------
(५५) ' नदी ' या शब्दाचे वचन बदलून येणारे रूप सांगा.
उत्तर --- नद्या 
----------------------------------------
(५६)  ' आंबे ' या शब्दाचे वचन बदलून येणारे रूप सांगा.
उत्तर --- आंबा 
----------------------------------------
(५७) ' खोंड ' या शब्दाचा विरुद्धार्थी शब्द सांगा.
उत्तर --- कालवड 
----------------------------------------
(५८) ' मुली ' या शब्दाचे वचन बदलून येणारे रूप सांगा.
उत्तर --- मुलगी 
----------------------------------------
(५९) ' बाग ' या शब्दाचे अनेकवचन सांगा.
उत्तर --- बागा
----------------------------------------
(६०) ' दिवस ' या शब्दाचे अनेकवचन कोणते ?
उत्तर --- दिवस 
----------------------------------------
(६१)  ' मूषक ' या शब्दाचा समानार्थी शब्द सांगा.
उत्तर --- उंदीर 
----------------------------------------
(६२) ' ओढा ' या शब्दाचे लिंग ओळखा ?
उत्तर --- पुल्लिंग
----------------------------------------
(६३)  ' कवी ' या शब्दाचा विरुद्धलिंगी शब्द कोणता ?
उत्तर --- कवयित्री 
----------------------------------------
(६४) मराठीत किती वचन आहेत ?
उत्तर --- दोन 
----------------------------------------
(६५) चहा गोड आहे. या वाक्यातील विशेषण ओळखा.
उत्तर --- गोंड 
----------------------------------------
(६६) मला गोड आंबा आवडतो. या वाक्यातील विशेषण 
ओळखा.
उत्तर ---  गोड 
----------------------------------------
(६७) ' सुमितचे अक्षर सुंदर आहे ', या वाक्यातील विशेषण कोणते ?
उत्तर --- सुंदर 
----------------------------------------
(६८)  ' सुयश आंबा खातो '. या वाक्यातील क्रियापद ओळखा.
उत्तर --- खातो 
----------------------------------------
(६९) ' उन्नती ' या शब्दाचा समानार्थी शब्द ओळखा.
उत्तर --- प्रगती 
----------------------------------------
(७०) ' दु:ख ' या शब्दाचा विरुद्धार्थी शब्द कोणता ?
उत्तर --- आनंद 
----------------------------------------
(७१) ' किसन ' हा शब्द कोणत्या भाषेतून आलेला आहे ?
उत्तर --- हिंदी
----------------------------------------
(७२) सुप्रिया चित्र काढते. (या वाक्यातील काळ ओळखा.)
उत्तर -- वर्तमानकाळ
----------------------------------------
(७३) सुमितने चित्र काढले.(या वाक्यातील काळ ओळखा.) 
  उत्तर -- भूतकाळ
----------------------------------------
(७४) आदित्य चित्र काढील. (या वाक्यातील काळ ओळखा. )
 उत्तर -- भविष्यकाळ
----------------------------------------
(७५)रोहिणी शाळेत जाते.(या वाक्यातील काळ ओळखा)
उत्तर -- वर्तमानकाळ
----------------------------------------
(७६) ललिता शाळेत गेली. (या वाक्यातील काळ ओळखा.)
 उत्तर -- भूतकाळ
----------------------------------------
(७७) सृष्टी शाळेत जाईल.(या वाक्यातील काळ ओळखा.) 
उत्तर -- भविष्यकाळ
----------------------------------------
(७८) आर्यन अभ्यास करतो.(या वाक्यातील काळ ओळखा.)
उत्तर -- वर्तमानकाळ
----------------------------------------
(७९) धिरजने अभ्यास केला.(या वाक्यातील काळ ओळखा.)
 उत्तर --  भूतकाळ
----------------------------------------
(८०)आम्ही अभ्यास करू.(या वाक्यातील काळ ओळखा.) 
उत्तर -- भविष्यकाळ
----------------------------------------
(८१) सुरेश पुस्तक वाचतो.(या वाक्यातील काळ ओळखा.)
उत्तर -- वर्तमानकाळ
----------------------------------------
(८२) विशालने पुस्तक वाचले. (या वाक्यातील काळ
ओळखा.) 
उत्तर -- भूतकाळ
----------------------------------------
(८‍३) राज पुस्तक वाचील. (या वाक्यातील काळ ओळखा.)
उत्तर -- भविष्यकाळ
--------------------------------------
(८४) पक्ष्यांच्या घराला काय म्हणतात ?
उत्तर -- घरटे
-----------------------------------
(८५) कोंबडीच्या घराला काय म्हणतात ?
उत्तर -- खुराडे
-----------------------------------
(८६) सिंहाच्या पिल्लास काय म्हणतात ?
उत्तर -- छावा
-----------------------------------
(८७) ' पाडस ' कोणाच्या पिल्लाला म्हणतात ?
उत्तर -- हरण
-----------------------------------
(८८) आंब्याच्या झाडांच्या समूहाला काय म्हणतात ?
उत्तर -- राई
-----------------------------------
(८९)  मधमाश्यांच्या घराला काय म्हणतात ?
उत्तर -- पोळे
-----------------------------------
(९०) बकरीच्या पिल्लाला काय म्हणतात ?
उत्तर -- करडू
-----------------------------------
(९१) घोड्याच्या पिल्ला काय म्हणतात ?
उत्तर -- शिंगरू 
-----------------------------------
(९२) वाघाच्या पिल्लाला काय म्हणतात ?
उत्तर -- बच्चा / बछडा
-----------------------------------
(९३) म्हशीच्या पिल्लाला काय म्हणतात ?
उत्तर -- रेडकू
-----------------------------------
(९४) पक्ष्यांच्या समूहाला काय म्हणतात ?
उत्तर -- थवा
-----------------------------------
(९५) बैलांच्या ओरडण्याला काय म्हणतात ?
उत्तर -- हंबरणे
-----------------------------------
(९६) म्हशीच्या ओरडण्याला काय म्हणतात ?
उत्तर -- रेकणे
-----------------------------------
(९७) फुलझाडांच्या समूहाला काय म्हणतात ?
उत्तर -- ताटवा
-----------------------------------
(९८) फुलांच्या समूहाला काय म्हणतात ?
उत्तर -- गुच्छ 
-----------------------------------
(९९) बांबूच्या समूहाला काय म्हणतात ?
उत्तर -- बेट
-----------------------------------
(१००) गाईच्या पिल्लाला काय म्हणतात ?
उत्तर -- वासरू
-----------------------------------
(१०१) घोड्याच्या घराला काय म्हणतात ?
उत्तर -- तबेला / पागा
-----------------------------------
(१०२) कुत्र्याच्या पिल्लाला काय म्हणतात ?
उत्तर -- पिल्लू
-----------------------------------
(१०३)  वाघाच्या ओरडण्याला काय म्हणतात ?
उत्तर -- डरकाळी 
==========================
लेखन :- शंकर सिताराम चौरे ( प्रा. शिक्षक )
जिल्हा परिषद प्राथमिक शाळा - गरताड गावठाण 
केंद्र - रोहोड, ता. साक्री, जि. धुळे
९४२२७३६७७५ / ७७२१९४१४९६