माझ्या ब्लॉगवर मी श्री.शंकर चौरे आपले स्वागत करत आहे,ब्लॉग अपडेट करण्याचे काम चालू आहे..

ब्लॉग भेटी.

Thursday, 16 April 2026

मराठी व्याकरण प्रश्नावली

(1) ' श्रद्धांजली ' शब्दामधील एकूण वर्ण किती ?

उत्तर --- दहा 
--------------------------------------------------
(2) अ - आ, इ - ई, उ - ऊ, हे कोणत्या प्रकारचे स्वर आहेत ?

उत्तर ---  सजातीय 
--------------------------------------------------
(3) ए , ऐ, ओ, औ  हे कोणत्या प्रकारचे स्वर आहेत ?

उत्तर --- संयुक्त स्वर 
--------------------------------------------------
(4) मराठी वर्णमालेतील अं, अ: यांना काय म्हणतात ?

उत्तर --- स्वरादी
--------------------------------------------------
(5) ' नैऋऊ ' या शब्दामधील वर्णाची संख्या किती ?

उत्तर --- सहा 
--------------------------------------------------
(6) मराठी वर्णमालेत किती स्वरादी आहेत ?
उत्तर --- दोन  

------------- ( अं, अ: )
--------------------------------------------------
(7) ' आ ' हा स्वर कोणत्या वर्णप्रकारात मोडतो ?

उत्तर --- कंठ्य 
--------------------------------------------------
(8) ' जलावतरण ' या संधीचा योग्य विग्रह ओळखा.

उत्तर --- जल + अवतरण 
--------------------------------------------------
(9) ' भाकरी ' हा शब्द कोणत्या भाषेतून मराठी भाषेत आला आहे ?

उत्तर --- कानडी 
--------------------------------------------------
(10) भरधाव या शब्दातील उपसर्ग ओळखा.

उत्तर --- भर 
--------------------------------------------------
(11) ' अनुक्रम ' या शब्दातील उपसर्ग ओळखा.

उत्तर --- अनु 
--------------------------------------------------
(12) ' मान्य ' या शब्दापासून तयार होणारा उपसर्गयुक्त अचूक शब्द कोणता ?

उत्तर --- अमान्य 
--------------------------------------------------
(13) ' सभा ' या शब्दाचे लिंग कोणते ?

उत्तर --- स्त्रीलिंग 
--------------------------------------------------
(14) आकाशात विहरणारे पक्षी पाहून मन आनंदून गेले.
( या वाक्यातील ' पक्षी ' शब्दाचे लिंग ओळखा. )

उत्तर --- पुल्लिंग 
--------------------------------------------------
(15) ' वा-याने हलते रान '   यातील ' रान ' या नामाचे लिंग ओळखा.

उत्तर --- नपुंसकलिंग 
--------------------------------------------------
(16) ' रोपटे ' या शब्दाचे अनेकवचन कोणते ?

उत्तर --- रोपटी 
--------------------------------------------------
(17) ' पिसू ' या शब्दाचे अनेकवचन कोणते ?

उत्तर --- पिसवा 
--------------------------------------------------
(18) कोणत्या विभक्तीला प्रत्यय नसतात ?

उत्तर --- प्रथमा 
--------------------------------------------------
(19) कोणत्या दोन विभक्तीचे प्रत्यय सारखे आहेत ?

उत्तर --- द्वितीया आणि चतुर्थी
--------------------------------------------------
(20) ' नव्याची नवलाई सा-यांनाच वेड लावणे ' ‌  या वाक्यातील भाववाचक नाम ओळखा.

उत्तर --- नवलाई 
--------------------------------------------------
(21) ' तुला काय पाहिजे ?'   या वाक्यातील  ' काय ' कोणत्या प्रकारचे सर्वनाम आहे ?

उत्तर --- प्रश्नार्थक 
--------------------------------------------------
(22) ' पिशवीत काय आहे हे कुणालाच माहीत नाही ' या वाक्यातील सर्वनामाचा प्रकार ओळखा.

उत्तर --- अनिश्चित 
--------------------------------------------------
(23) सर्वनामाचे एकंदर किती प्रकार पडतात ?

उत्तर --- सहा 
--------------------------------------------------
(24) 'कोणी कोणास हसू नये.'   या वाक्यातील सर्वनामाचा प्रकार कोणता ?

उत्तर --- अनिश्चित 
--------------------------------------------------
(25) ' मूसळधार पावसाने धरती ओलिचिंब झाली, पण शिवारे पाण्याने तुडुंब भरली.' ( या वाक्यातील विशेषण कोणते ?

उत्तर --- मुसळधार 
--------------------------------------------------
(26) वाक्यातील क्रियापद जेव्हा कर्माप्रमाणे बदलते तेव्हा कोणता प्रयोग होतो.

उत्तर --- कर्मणी 
--------------------------------------------------
(27) ' हो तर, अगदी बरोबर, एकशे दहा मोहरा होत्या.'
वाक्यप्रकार ओळखा.

उत्तर --- होकारार्थी 
--------------------------------------------------
(28) ' तुला हे पुस्तक आवडले....'  या वाक्यात गाळलेल्या जागी कोणते विरामचिन्ह येईल ?

उत्तर --- प्रश्नचिन्ह 
--------------------------------------------------
(29) ' काय हाहाकार माजवला भूकंपाने '  या वाक्यापुढे कोणते विरामचिन्ह हवे ?

उत्तर --- उद्गारवाचक 
--------------------------------------------------
(30) सहसंबंध ओळखा :  घुबडाचा : घुत्कार,  तर हंसांचा 
:  ?

उत्तर --- कलरव 
===============================
संकलक :- शंकर सिताराम चौरे ( प्रा. शिक्षक )
जिल्हा परिषद प्राथमिक शाळा - गरताड गावठाण 
केंद्र -- रोहोड, ता. साक्री, जि. धुळे 
9422736775  /  7721941496

Tuesday, 14 April 2026

डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर ( प्रश्नमंजुषा )

(1) डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांचा जन्म कधी झाला ?

उत्तर --- 14 एप्रिल 1891
--------------------------------------
(2) डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांचे जन्मगाव कोणते ?

उत्तर --- महू  (मध्यप्रदेश )
--------------------------------------
(3) डॉ‌. बाबासाहेब आंबेडकर यांचे संपूर्ण नाव काय ?

उत्तर --- भीमराव रामजी आंबेडकर 
--------------------------------------
(4) डॉ‌. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या आईचे नाव काय होते ?

उत्तर --- भिमाबाई 
--------------------------------------
(5) डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या वडिलांचे नाव काय होते ?

उत्तर --- रामजी 
--------------------------------------
(6) डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांचे मूळ आडनाव काय होते ?

उत्तर --- सकपाळ 
--------------------------------------
(7) डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांचे जन्म ठिकाण महू हे कोणत्या राज्यात आहे ?

उत्तर --- मध्यप्रदेश 
--------------------------------------
(8) डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांचे मूळ गाव कोणते ?

उत्तर --- आंबडवे ( रत्नागिरी )
--------------------------------------
(9) चवदार तळ्याचे आंदोलन जेथे झाले ते ठिकाण कोणते ?
उत्तर --- महाड 
---------------------------------------
(10) डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांनी धर्मांतराची घोषणा कधी केली ?

उत्तर --- 13 आॅक्टोबर 1935
-----------------------------------------
(11) भारतीय संविधानाच्या मसुदा समितीचे अध्यक्ष कोण होते ?

उत्तर -- डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर 
-----------------------------------------
(12) भारतीय राज्यघटनेने शिल्पकार कोणास म्हणतात ?

उत्तर --- डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर 
-----------------------------------------
(13) स्वतंत्र भारताचे पहिले कायदा मंत्री कोण होते?

उत्तर --- डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर.
--------------------------------------
(14) डॉ. आंबेडकरांनी बौद्ध धर्माचा स्वीकार कोठे केला?

उत्तर -- नागपूर ( 14 ऑक्टोबर 1956 रोजी )
--------------------------------------
(15) डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांचे निधन कधी झाले ?

उत्तर --- 6 डिसेंबर 1956
----------------------------------------
(16) डॉ. बाबासाहेबांच्या समाधीस्थळाला काय म्हणतात?

उत्तर ---  चैत्यभूमी (मुंबई )
============================
संकलक :- शंकर सिताराम चौरे ( प्रा.‌ शिक्षक)
 जिल्हा परिषद प्राथमिक शाळा जामनेपाडा 
केंद्र - रोहोड, ता. साक्री, जि. धुळे 
9422736775  /  7721941496

डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर (भीमराव रामजी आंबेडकर )


   डाॅ. बाबासाहेब आंबेडकर हे थोर समाजसुधारक होते. त्यांचा जन्म १४ एप्रिल १८९१ रोजी मध्यप्रदेशातील महू या गावी एका गरीब कुटुंबात झाला. रत्नागिरी जिल्ह्यातील आंबडवे हे त्यांचे मूळ गाव. त्यांचे सुरूवातीचे प्राथमिक शिक्षण दापोलीच्या शाळेत झाले. माध्यमिक शिक्षणासाठी ते मुंबईत आले.
    उत्तम  तऱ्हेने मॅट्रिकची परीक्षा उत्तीर्ण झाले. बडोदा सरकारची शिष्यवृत्ती मिळवून एल्फिन्स्टन कॉलेजात गेले. तिथून पदवी संपादन केल्यावर बडोदे सरकारच्या मदतीने भीमराव अमेरिकेस गेले. अर्थशास्त्रात एम. ए. पी. एच. डी. पदवी प्राप्त करून ते परत भारतात आले. मुंबईत सिड्नहॅम कॉलेजात प्राध्यापकाची नोकरी करू लागले. नोकरी करीत असतानाच आपल्या अस्पृश्य समजण्यात येणाऱ्या बांधवांना त्या त्रासातून मुक्त करण्यासाठी त्यांच्यात जागृती निर्माण केली.
       पुढे कोल्हापूरच्या छत्रपती शाहू महाराजची मदत घेऊन ते इंग्लंडला गेले आणि अर्थशास्त्रातील डी. एस. सी. ही सर्वोच्च पदवी व बॅरिस्टर ही पदवी संपादन करून ते मुंबईच्या सरकारी महाविद्यालयात आधी प्राध्यापकाची व मग प्राचार्य म्हणून नोकरी करू लागले. 
  महाडचे चवदार तळे व नाशिकचे काळाराम मंदिर अस्पृश्यांना खुले करण्यासाठी त्यांनी सत्याग्रह केले. बाबासाहेबांना दलित समाजाविषयी खूप कळकळ होती. दलितांची सुधारणा व्हावी. म्हणून ते झटले. जातीभेद नाहीसा व्हावा, असे त्यांना वाटे. यासाठी लोकांनी खूप शिकले पाहिजे, असे त्यांना वाटे. यासाठी त्यांनी शाळा व महाविद्यालये काढली. शिक्षणाचा प्रसार केला. त्यांना वाचनाचे खूप वेड होते. त्यांनी स्वतः खूप ग्रंथ लिहिले होते. डाॅ. बाबासाहेब आंबेडकर कायदेपंडित म्हणून ओळखले जात. ते स्वतंत्र भारताच्या घटनेचे शिल्पकार होते.
      ६ डिसेंबर १९५६ मध्ये त्यांचे निधन झाले. अशा या भारताच्या थोर सुपुत्राला सरकारने ' भारतरत्न ' ही पदवी बहाल केली.
---------------------------------------------------------
 संकलन:- 
शंकर मुराबाई सिताराम चौरे ( प्रा. शिक्षक )
जिल्हा परिषद प्राथमिक शाळा गरताड गावठाण 
केंद्र - रोहोड, ता. साक्री, जि. धुळे 
   📞 ९४२२७३६७७५ / ७७२१९४१४९६